Y gost o brynu tŷ a symud

Yn meddwl tybed beth yw cost prynu tŷ, neu fflat? Wel, pan brynwch eiddo a symud tŷ bydd nifer o ffioedd ymlaen llaw y bydd angen i chi eu hystyried, y tu hwnt i’ch costau morgais. Mae’r rhain yn cynnwys ffioedd cyfreithiwr ar gyfer prynu tŷ, yswiriant a rhent tir. Sicrhewch eich bod yn cynnwys y cyfan o’r rhain wrth gyfrifo’ch cyllideb yn llawn.

Prif gostau ymlaen llaw

Sicrhewch eich bod wedi cynilo digon i dalu am y costau ymlaen llaw i gyd.

Mae’r rhain yn cynnwys:

Blaendal

Dyma’r swm a rowch tuag at gost yr eiddo pan brynwch eich cartref.

Ar gyfartaledd, byddwch angen o leiaf 5% i 20% o’r pris prynu (er enghraifft: £10,000 i £ 40,000 wrth brynu cartref sy’n werth £200,000). 5% o flaendal sydd ei angen yn unig ar gyfer tai Cymorth i Brynu a chynlluniau tai eraill.

Yn gyffredinol, po fwyaf yw’r blaendal, y mwyaf tebygol yr ydych o gael morgais (yn amodol ar
asesiad fforddiadwyedd morgais) a bydd cyfradd eich llog yn debygol o fod yn is hefyd.

Treth stamp

Defnyddiwch y Gyfrifiannell Treth Stamp i gyfrifo faint fyddwch yn ei dalu os ydych yn prynu eiddo yng Nghymru, Lloegr neu Ogledd Iwerddon.

Dyma dreth gan y llywodraeth a delir ar gartrefi sy’n costio £125,001 neu ragor. O fis Ebrill 2016, bydd cynnydd o 3% ar ben y cyfraddau presennol ar gyfer pryniant ychwanegol o eiddo preswyl uwchben £40,000, fel ail gartrefi ac eiddo prynu i osod.

Ffi brisio

Bydd y darparwr morgais yn asesu gwerth yr eiddo er mwyn sefydlu faint o arian mae’n barod i’w fenthyca i chi. Gall y gost fod yn £150-£1,500 yn seiliedig ar werth yr eiddo.

Efallai na fydd rhai darparwyr benthyciadau yn codi tâl arnoch am hyn, yn ddibynnol ar y math o gynnyrch morgais a ddewiswch. Nid yw prisiad y darparwr benthyciadau yn arolwg cynhwysfawr ac ni fydd o reidrwydd yn nodi’r holl waith atgyweirio neu gynnal a chadw fydd ei angen.

Ffi’r syrfëwr

Cyn i chi brynu tŷ dylech chi drefnu i syrfëwr ei wirio. Mae hyn yn hanfodol er mwyn i chi fod yn ymwybodol o unrhyw broblemau gyda’r tŷ cyn i chi ei brynu.

Gall gwaith y syrfëwr amrywio o arolwg cartref sylfaenol sy’n costio tua £250 i arolwg strwythurol llawn sy’n costio £600 neu ragor. Gall talu am arolwg da arbed arian i chi ar waith atgyweirio yn ddiweddarach.

Ffioedd cyfreithiol

Bydd angen cyfreithiwr neu drawsgludwr trwyddedig arnoch i gwblhau’r holl waith cyfreithiol wrth brynu a gwerthu eich cartref. Mae ffioedd cyfreithiol fel arfer rhwng £850-£1,500 yn cynnwys TAW ar 20%.

Bydd yn cwblhau’r chwiliadau lleol hefyd a fydd yn costio rhwng £250-£300 i chi, er mwyn canfod a oes unrhyw gynlluniau neu faterion lleol.

Ffi trosglwyddiad electronig

Gan gostio rhwng £40-£50 fel arfer, mae hyn yn talu am gost y darparwr benthyciadau o drosglwyddo arian y morgais o’r darparwr benthyciadau at y cyfreithiwr.

Ffi’r gwerthwr eiddo

Gwerthwyr nid prynwyr sy’n talu hyn yn unig, am wasanaethau’r gwerthwr eiddo a chaiff ei negodi pan roddir yr eiddo ar y farchnad gan y gwerthwr eiddo ac fel arfer mae rhwng 1% a 3% o’r pris gwerthu a TAW ar 20%.

Costau symud

Fel arfer mae’r rhain rhwng £300-£600, er gallech hurio fan a gwneud hyn eich hunan.

Costau morgais

Defnyddiwch ein Cyfrifiannell fforddiadwyedd i gyfrifo’ch taliadau morgais misol a’n Cyfrifiannell fforddiadwyedd i weld faint allwch chi fforddio ei fenthyca.

Rydym wedi creu llinell amser prynu cartref i roi help i chi gael argraff o’r costau y byddwch yn debygol o’u hwynebu drwy gydol y broses.

Ffioedd morgais

Gall y rhain gynnwys ffi llogi o £99-£250, a ffi drefnu hyd at £2,000 a ffi prisio morgais (tua £150 fel arfer neu ychydig yn uwch).

Mae’n well talu am y rhain ymlaen llaw yn hytrach na’u hychwanegu at eich morgais, neu byddwch yn talu llog arnynt dros gyfnod y morgais.

Mathau o forgeisi

Mae cannoedd o wahanol forgeisi ar gael a gwahanol fathau ohonynt ar gyfer amryw o sefyllfaoedd.

Edrychwch y tu hwnt i’r gyfradd llog a sicrhewch hefyd eich bod yn ystyried y ffioedd a’r costau wrth ddewis morgais.

Costau parhaus

Cofiwch, unwaith y byddwch wedi prynu’ch cartref, chi sy’n gyfrifol am ofalu amdano.

Cynnal a chadw ac atgyweiriadau

Cost cyfartalog atgyweiriadau i brynwyr cartref tro cyntaf yw £5,750. Dylai’ch arolwg fod wedi amlygu unrhyw broblemau sydd angen sylw brys.

Yswiriant

Bydd y darparwr benthyciadau yn mynnu eich bod yn prynu yswiriant adeiladau i ddiogelu’ch cartref rhag difrod gan dân, llifogydd, ymsuddiant ac unrhyw beth arall.

Mae’n syniad da hefyd cael yswiriant cynnwys ar gyfer eich holl feddiannau, ac yswiriant bywyd i glirio’ch morgais petaech chi’n marw cyn ad-dalu’r swm cyfan.

Treth Gyngor

Mae’r swm a dalwch yn seiliedig ar lle yr ydych yn byw a band prisio’r eiddo (ar wahân i Ogledd Iwerddon lle gosodir y cyfraddau’n unigol).

Costau rhedeg

Gofynnwch i’r gwerthwyr faint maen nhw’n ei dalu ar gyfleustodau – nwy, trydan a dŵr – bob blwyddyn. Peidiwch ag anghofio ystyried ffioedd am eich ffôn, pecynnau teledu a band-eang.

Costau lesddeiliaid

Bydd perchnogion eiddo gydag eiddo lesddaliad yn gorfod talu rhent tir (tua £50-£100 y flwyddyn) a ffioedd gwasanaeth i’r sawl sydd berchen ar y rhydd-ddaliad.

Mae ffioedd gwasanaeth a ffioedd gweinyddu’n amrywio o un eiddo i’r llall. Mae hwn yn gost pwysig wrth gynnal eiddo felly mae’n hanfodol eich bod yn gwybod rhagor am y ffioedd hyn.

Rhydd-ddaliad neu lesddaliad

Mae gwahanol ffyrdd o fod yn berchen ar eiddo: rhydd-ddaliad, lesddaliad neu gyda chyfran o’r rhydd-daliad.

A oedd y canllaw hwn o ddefnydd i chi?