Beth i’w wneud gyda thaliad cyfandaliad ar ôl ysgariad neu ddiddymiad

Efallai y cewch chi gyfandaliad fel rhan o’ch setliad ariannol. Os nad ydych wedi penderfynu eisoes at ba bwrpas y byddwch yn ei ddefnyddio, ystyriwch eich dewisiadau’n ofalus. Mynnwch gyngor os nad ydych yn siŵr beth i’w wneud.

Cymryd gofal o’ch cyfandaliad yn y tymor byr

Rhowch y cyfandaliad mewn cyfrif cynilo wrth i chi ystyried eich dewisiadau o ganlyniad i’r gorchymyn llys, oni bai eich bod yn gwybod yn union beth ydych chi am ei wneud. Cadwch ddigon wrth gefn yn eich cyfrif cyfredol neu mewn cyfrif cynilo sy’n rhyddhau arian ar unwaith er mwyn talu am gostau annisgwyl.

Cadw’ch cyfandaliad yn ddiogel

Caiff arian parod a roddwch mewn banc neu gymdeithas adeiladu yn y DU (a awdurdodir gan Awdurdod Rheoleiddio Prudential) ei ddiogelu gan Gynllun Iawndal y Gwasanaethau Ariannol (FSCS). Terfyn diogelwch cynilion yr FSCS yw £85,000 (neu £170,000 ar gyfer cyfrifon ar y cyd) fesul cwmni awdurdodedig.

Mae’n werth nodi bod rhai banciau yn rhan o’r un cwmni awdurdodedig. Os oes gennych fwy na’r terfyn o fewn yr un banc, neu gwmni awdurdodedig, mae’n syniad da symud y gormodedd i sicrhau bod eich arian wedi’i ddiogelu.

Dysgwch pa fanciau sy’n rhan o ba gwmniau awdurdodedig ar wefan Banc Lloegr.

Mae arian mewn Cynilion a Buddsoddiadau Cenedlaethol wedi’u gwarantu gan y llywodraeth, waeth faint o arian sydd gennych.

Dysgwch sut y diogelir eich cynilion drwy ddarllen ein canllaw, Iawndal os bydd eich banc neu gymdeithas adeiladu yn mynd i’r wal.

Sicrhau eich dyfodol

Nid oes unrhyw un ffordd ‘sy’n siwtio pawb’ o fynd ati i ddiogelu’ch dyfodol ariannol. Bydd eich dull o fynd ati’n dibynnu ar:

  1. Faint o arian sydd gennych i’w gynilo neu i’w fuddsoddi.
  2. A oes gennych chi ddyledion i’w talu’n gyntaf.
  3. Am ba hyd y cewch adael eich arian mewn cyfrif cynilo neu wedi ei fuddsoddi.
  4. Faint o risg yr ydych yn fodlon i’w chymryd ac a gewch chi adael eich arian wedi ei fuddsoddi am yr hirdymor. Er enghraifft, a fyddech chi’n pryderu petaech chi wedi buddsoddi £10,000 a bod ei werth wedi gostwng i £9,000 chwe mis yn ddiweddarach? Cofiwch y gall eich agwedd at risg newid yn ddibynnol ar eich rheswm dros fuddsoddi.

Pethau i’w gwneud a phethau i’w hosgoi

Pethau i’w gwneud:

  • Treuliwch amser i benderfynu beth yw eich blaenoriaethau ariannol ar hyn o bryd yn ogystal â’ch nodau hirdymor.
  • Gwnewch yn siŵr fod gennych chi werth chwe mis o dreuliau wedi eu cynilo cyn i chi ystyried buddsoddi.
  • Ceisiwch gyngor ariannol annibynnol oni bai eich bod yn ddigon hyderus i ddewis eich buddsoddiadau eich hun.
  • Meddyliwch am eich agwedd tuag at risg. Mae nifer o bobl sy’n colli arian wrth fuddsoddi yn gwneud hynny gan eu bod yn cyfnewid eu buddsoddiadau am arian parod pan mae’r prisiau wedi gostwng.

Pethau i’w hosgoi:

  • Peidiwch â gwneud penderfyniadau ariannol hirdymor os teimlwch dan bwysau, oherwydd efallai na fyddwch yn gwneud y penderfyniadau gorau.
  • Peidiwch â buddsoddi hyd nes i chi glirio dyledion fel cerdyn siop, cerdyn credyd neu fenthyciad banc.
  • Peidiwch â buddsoddi mewn unrhyw beth nad ydych yn ei ddeall.
  • Peidiwch â meddwl fod yn rhaid i chi fuddsoddi popeth neu ddim byd o gwbl: gallwch fuddsoddi symiau bach a phwyso a mesur y sefyllfa ymhen rhyw chwe mis.

Darllenwch ragor yn Cynllun gweithredu - llunio cynllun buddsoddi.

Prynu eiddo newydd

Cyfrifwch beth allwch chi ei fforddio os bydd angen i chi brynu cartref newydd.

Gallwch wirio hyn ar ein Cyfrifiannell fforddiadwyedd morgais.

Os mai digon ar gyfer blaendal bach sydd gennych yn unig (pump neu ddeg y cant er enghraifft), efallai y gallech chi fenthyca rhagor drwy’r cynllun Cymorth i Brynu. Darllenwch ragor yn yr erthygl Cynllun Cymorth i Brynu: popeth y mae angen i chi wybod.

Peidiwch ag anghofio y bydd gennych nifer o gostau sefydlog i’w talu, fel treth stamp, ffioedd arolygu a chostau cyfreithiol.

Darllenwch ein canllaw Amcangyfrifwch eich holl gostau prynu a symud.

Buddsoddi mewn pensiwn

Peidiwch ag anghofio’ch pensiwn. Efallai y byddwch o’r farn fod yna flaenoriaethau ariannol eraill – pwysicach – ar hyn o bryd. Ond peidiwch ag oedi’n rhy hir cyn talu i mewn i’ch pensiwn neu gychwyn un newydd.

Efallai y bydd gennych gyfandaliad o bensiwn eich cyn bartner sydd angen ei fuddsoddi gennych. Os felly, efallai y byddwch angen cyngor ynglŷn â beth i’w wneud â’r arian hwnnw.

Dechreuwch drwy gasglu gwybodaeth ar y pensiynau sydd gennych eisoes. Cyfrifwch beth fydd swm tebygol eich Pensiwn y Wladwriaeth, a faint, dybiwch chi, fyddwch ei angen i fyw arno’n gyfan gwbl wedi i chi ymddeol.

Os ydych yn gyflogedig, bydd gan eich cyflogwr gynllun pensiwn eisoes y gallwch ymuno ag ef neu bydd yn cynnig un i chi erbyn 2018. Mae hyn yn debygol o fod yn ddewis gwell na sefydlu’ch pensiwn eich hun, oherwydd bydd eich cyflogwr yn cyfrannu ato hefyd.

Darllenwch ragor yn ein canllaw Cofrestru awtomatig - cyflwyniad.

Diogelu dyfodol eich plant

Efallai y byddwch am fuddsoddi rhan o’ch cyfandaliad i dalu am gostau addysg eich plant neu’r gost o’u magu.

Ystyriwch ddefnyddio cyfrif di-dreth, fel ISA Iau (neu Gronfa Ymddiriedolaeth Plant os yw’ch plentyn yn gymwys). Mae terfynau ar faint allwch chi ei roi i mewn ynddynt bob blwyddyn. Gallwch ddewis ISA arian parod neu stociau a chyfranddaliadau, neu gallwch rannu’r arian rhyngddynt.

Darllenwch ragor yn ein canllaw ISAs Iau.

Eich cam nesaf

Cynyddu cynilion ymddeoliad ar ôl ysgariad neu ddiddymiad

A oedd y canllaw hwn o ddefnydd i chi?