Beth i’w wneud os ydych chi’n cael trafferth ailforgeisio

Drwy adolygu eich morgais yn rheolaidd gallwch arbed cannoedd os nad miloedd o bunnau. Fodd bynnag, gall rhai pobl ei chael hi’n anodd neu’n amhosibl hyd yn oed i ailforgeisio. Darllenwch ymlaen i gael gwybod pam y gallech fod yn cael trafferth ailforgeisio, beth ddylech chi ei wneud i wella’ch gobeithion a sut allai rheolau newydd fod o gymorth i chi os na allwch newid eich morgais presennol.

Pam ddylech chi ailforgeisio?

Mae amryw o resymau pam y dylech chi adolygu’ch morgais ac ailforgeisio o bosib. Ond mae pob un ohonynt yn ymwneud â sicrhau eich bod yn cael y fargen orau.

Fel arfer mae morgeisi newydd yn eich gosod ar fargen sy’n cynnig cyfradd sefydlog neu ostyngol am gyfnod penodol o amser y cytunir arno. Pan ddaw cyfnod y fargen hon i ben gallai ffigwr eich ad-daliadau godi.

Gall cyfraddau llog godi a gostwng a gall hyn effeithio ar gost eich morgais a gall cynnyrch newydd ddod ar y farchnad.

Pam na allaf ailforgeisio?

Mae yna amryw o resymau pam y gallech gael trafferth i ailforgeisio, ond mae’r rhan fwyaf ohonynt yn seiliedig ar eich methiant chi i fodloni’r gwiriadau fforddiadwyedd newydd a mwy llym a ddaeth i rym ers yr argyfwng ariannol.

Cânt eu galw’n aml yn “garcharorion morgais”, ac mae’r bobl hyn yn gaeth i forgeisi llog uchel, neu gyfradd amrywiol safonol eu darparwyr benthyciadau, er eu bod yn talu’n brydlon a dim dymuniad i gynyddu eu benthyciadau.

Mae’r Awdurdod Ymddygiad Ariannol (FCA) yn ymgynghori ar newid y rheolau hyn, a allai fod o fudd i gymaint â 150,000 o bobl.

Fodd bynnag, hyd yn oed os byddwch yn elwa o’r rheolau newydd, mae’n bwysig o hyd i ddeall pam y gallech gael trafferth wrth geisio ailforgeisio.

Sgôr credyd isel

Os oes gennych chi sgôr credyd isel, rydych yn llai tebygol o allu ailforgeisio. Hyd yn oed os allwch chi ailforgeisio, rydych yn llai tebygol o gael bargen dda ac yn aml fe wynebwch gostau llog uchel.

Nid proses gyflym yw adeiladu sgôr neu statws credyd da, ond mae yna amryw o bethau y gallwch wneud.

Os nad ydych yn gwybod beth yw eich sgôr credyd, y peth cyntaf i’w wneud yw ei gwirio gydag un o’r tair prif asiantaeth sgôr credyd.

Yna, mae amryw o bethau y gallwch eu gwneud i wella’r sgôr gan gynnwys ei gwirio am wallau, cael cerdyn credyd sy’n adeiladu credyd ac osgoi neu glirio cost credyd uchel.

Benthyciad uchel o’i gymharu â gwerth

Gall gwerth eich eiddo ostwng yn ogystal â chynyddu. Golyga hyn, pan ddaw hi’n amser i chi newid eich morgais rydych yn gofyn am fenthyciad uwch o’i gymharu â gwerth (LTV), sy’n lleihau eich gobeithion o ailforgeisio’n llwyddiannus.

Y benthyciad o’i gymharu â gwerth yw’r swm a fenthycwyd gennych (neu yn achos ailforgeisio, y swm sy’n weddill) o’i gymharu â gwerth yr eiddo. Er enghraifft, os benthycwyd £160,000 gennych i brynu cartref sy’n werth £200,000, byddai eich LTV yn 80%.

Fodd bynnag, os aeth gwerth eich cartref i lawr yn ei werth i £175,000, ond bod £150,000 yn parhau yn weddill ar y morgais, yna mae eich LTV yn fwy nag 85%.

Mae hon yn broblem amlwg i bobl a lwyddodd i gael morgais 100% neu 120% cyn yr argyfwng credyd.

Bydd bod mewn ecwiti negyddol yn achosi problemau hefyd pan ddaw hi’n adeg ailforgeisio. Dyma’r sefyllfa pan fydd y swm sy’n weddill ar eich morgais yn uwch na gwerth yr eiddo.

Gostyngiad mewn incwm

Os yw eich incwm personol neu gartref wedi gostwng ers i chi ddechrau eich morgais, er enghraifft os newidioch eich swydd, eich gorfodi i leihau eich oriau neu wedi gwahanu oddi wrth eich partner, fe allech brofi anhawster wrth geisio ailforgeisio.

Yn dechnegol, nid yw incwm yn cyfrif fel rhan o’ch sgôr credyd. Ond gallai gostyngiad mewn incwm olygu y byddwch yn methu’r asesiad cyflogadwyedd.

Methu taliadau ac ôl-ddyledion morgais

Os oes gennych chi ôl-ddyledion gyda’ch morgais ar hyn o bryd neu wedi methu taliadau yn y gorffennol, hyd yn oed os nad oes gennych chi ôl-ddyledion mwyach, fe brofwch anhawster wrth geisio ailforgeisio.

Os ydych mewn ôl-ddyled ar hyn o bryd gyda’ch morgais, mae’n annhebygol y byddwch yn gallu ailforgeisio hyd yn oed dan y rheolau newydd y mae’r FCA yn ymgynghori arnynt.

Beth mae’r rheolau newydd arfaethedig yn ei olygu i chi

Nod y rheolau newydd arfaethedig gan yr Awdurdod Ymddygiad Ariannol (FCA) yw helpu pobl sydd yn gaeth ar hyn o bryd i forgeisi drud ac sydd â’r anallu i symud i fargen well.

Fel arfer mae’r bobl hyn yn medru ymdopi’n rhwydd â chost eu had-daliadau presennol, ond ni allant newid i forgais rhatach gan nad ydynt yn bodloni’r gwiriadau fforddiadwyedd.

Dan y rheolau newydd arfaethedig, gall darparwyr benthyciadau ddewis defnyddio asesiad fforddiadwyedd addasedig os oes gan ddeilydd y morgais:

  • forgais cyfredol
  • nad oes ôl-ddyledion gydag ad-daliadau
  • nad yw’n dymuno benthyca mwy o arian (ac eithrio ffioedd yn gysylltiedig ag ailforgeisio)
  • ei fod yn dymuno newid morgais ar ei eiddo presennol.

Dan yr asesiad newydd, rhaid i ddarparwyr benthyciadau brofi hefyd bod y morgais newydd yn fwy fforddiadwy na morgais presennol y cwsmer.

A oedd y canllaw hwn o ddefnydd i chi?