Coronafeirws a’ch arian

Mae’r achos o goronafeirws yn golygu y bydd hwn yn gyfnod hynod o bryderus, oherwydd er bod hwn yn argyfwng sy’n seiliedig ar iechyd, mae hefyd yn argyfwng ariannol. Y mwyaf y gallwch ei wneud nawr i gynllunio ymlaen llaw, bydd yn arbed amser ac egni i chi - ac yn bwysig, arian - pan efallai na fyddech yn teimlo ar eich gorau. Mae’r canllaw hwn yn edrych ar y ffordd orau i reoli’ch arian, pa help sydd ar gael gan eich darparwyr cyfrifon a beth i feddwl amdano os gallech fod angen benthyg arian.

Pethau y gallwch eu gwneud nawr

A oes gennych chi gwestiwn?

Bydd ein cynghorwyr yn rhoi’r arweiniad cywir i chi.

Dechreuwch wesgwrs ar-lein neu ffoniwch ni ar 0800 138 1677

Yn gyntaf, edrychwch ar ein canllaw Coronafeirws, eich hawliau, i sicrhau eich bod yn cael popeth y mae gennych hawl iddo. Mae’r canllaw yn rhoi manylion pa gymorth y gallech ei hawlio nawr os ydych yn gyflogedig, yn hunangyflogedig neu’n weithiwr yn yr economi gig.

Os yw’n bosibl, mae angen i chi roi rhywfaint o arian i un ochr os na allwch weithio i ychwanegu at unrhyw ostyngiad mewn incwm. Bydd angen i chi hefyd edrych ar y treuliau sydd gennych a gweithio allan y ffyrdd gorau i’w hariannu yn y tymor byr. Dilynwch y camau hyn yn gyntaf.

Os ydych yn hunan-ynysu neu’n cael eich ystyried i fod yn fregus iawn, efallai eich bod yn cael trafferth i gael arian parod fel y gall ffrindiau, teulu neu wirfoddolwyr gael bwyd a meddyginiaeth i chi. Darganfyddwch pa opsiynau sydd ar gael i’ch helpu i gael gafael ar eich arian ar wefan UK Finance.

Cam 1 Gwnewch gyllideb brys

Ymunwch â’n grŵp Facebook, Coronafeirws a’ch Arianopens in new window, am newyddion ariannol a’r wybodaeth ddiweddaraf cyn gynted ag y byddwn yn eu cael, yn ogystal â lle i ofyn cwestiynau ariannol, rhannu pryderon a helpu pobl eraill.

Os ydych yn poeni am lif arian, edrychwch ar yr hyn rydych yn ei wario a pha incwm sydd gennych yn dod i mewn. Efallai y bydd angen i chi dorri’n ôl cyn gymaint â phosib i’ch cael chi trwy’r wythnosau nesaf. Ni fydd yn hwyl, ond byddwch yn falch eich bod wedi gwneud unwaith y bydd y cyfan drosodd.

Gallwch hefyd ddefnyddio’r amser hwn i feddwl am arbedion hir dymor drwy ddefnyddio ein teclyn Cynlluniwr Cyllideb neu edrych ar ffyrdd o dorri cost biliau eich cartref fel newid darparwyr ar gyfer eich contractau nwy, trydan neu ffôn symudol.

Darllenwch ein canllaw i Arbed arian ar filiau cartref.

Cam 2 Gwiriwch eich polisiau yswiriant

Gwiriwch a oes gennych bolisïau yswiriant a fyddai’n talu am eich taliadau morgais neu’n disodli peth o’ch incwm. Er enghraifft:

  • Yswiriant amddiffyn taliadau
  • Yswiriant amddiffyn taliadau morgais
  • Yswiriant damweiniau, salwch a diweithdra

Yn aml, cynigir y mathau hyn o yswiriant gyda pholisïau yswiriant bywyd neu forgeisiau ac mae’n hawdd anghofio bod gennych yswiriant.

Fel rheol mae isafswm cyfnod amser, a allai fod sawl mis, cyn i’r polisïau hyn dalu allan, felly dylech siarad â’ch yswiriwr i ddarganfod mwy, yn enwedig os ydych yn poeni am ddiswyddo.

Cam 3 Siaradwch â’ch credydwyr os ydych yn meddwl eich bod yn mynd i fethu taliadau

Ar ôl i chi wneud eich cyllideb os credwch eich bod yn mynd i gael trafferth talu biliau hanfodol gwnewch yn siŵr eich bod yn siarad â’r bobl y mae arnoch arian iddynt cyn iddo ddod yn broblem.

Cam 4 Defnyddiwch eich cynilion

Oes gennych rai cynilion y gallwch ddibynnu arnynt? Peidiwch â chymryd yn ganiataol na allwch gael eich arian os yw mewn cyfrif tymor penodol neu gyfrif cynilo rhybudd. Mae rhai banciau a chymdeithasau adeiladu bellach yn dweud y byddwch yn gallu cael mynediad atynt heb unrhyw gosbau. Gwiriwch â’ch banc neu gymdeithas adeiladu a ydynt yn gallu helpu.

Coronafeirws a’ch lles meddyliol

Bydd coronafeirws yn cael effaith fawr ar gyllid llawer ohonom, a allai effeithio’n negyddol ar ein lles meddyliol.

Gallai lles meddyliol gwael olygu eich bod yn cael trafferth gwneud y penderfyniadau yn seiliedig ar arian sydd orau i chi, yn ogystal â gweithredu arnynt.

Os ydych yn teimlo dan straen, edrychwch ar ein canllaw Problemau arian a lles meddyliol gwael i gael awgrymiadau ymarferol ar sut i ymdopi’n ariannol trwy’r pandemig, yn ogystal â lle gallwch gael cymorth arbenigol am ddim.

Cofiwch, os ydych yn cael trafferth, mae bob amser yn werth cysylltu â’ch banc, cymdeithas adeiladu, benthyciwr neu bwy bynnag sydd arnoch arian iddynt, i drafod eich opsiynau.

Mae llawer o gwmnïau’n ymwybodol bod eu cwsmeriaid yn cael trafferth gydag arian ar hyn o bryd ac wedi rhoi prosesau mewn lle i helpu. Fodd bynnag, ni allwch elwa o’r help hwnnw os na fyddwch yn rhoi gwybod iddynt am eich sefyllfa.

Os ydych yn teimlo’n isel iawn neu’n hunanladdol oherwydd eich pryderon ariannol, mae angen i chi siarad â rhywun nawr. Ffoniwch 999 os ydych mewn perygl uniongyrchol neu rhowch alwad i’r Samariaid ar 166 123.

Help gyda benthyciadau neu gardiau credyd

Os ydych yn cael trafferth ad-dalu benthyciadau neu gardiau credyd oherwydd yr achos o goronafeirws, gallwch ofyn am rewi taliadau am hyd at dri mis.

Mae hyn yn cwmpasu nifer o opsiynau benthyca yn cynnwys:

  • cardiau credyd
  • cardiau siop
  • benthyciadau personol
  • benthyciadau gwarantwr
  • benthyciadau llyfr log
  • credyd a gasglwyd gartref
  • benthyciadau gan Sefydliad Cyllid Datblygu Cymunedol (CDFIs)
  • rhai benthyciadau Undeb Credyd.

Byddai’n rhaid i’r benthycwyr hyn gael eu rheoleiddio gan yr Awdurdod Ymddygiad Ariannol er mwyn i’r rheolau hyn fod yn berthnasol.

Nid yw’n cynnwys trefniadau prynu nawr talu’n ddiweddarach a chredyd tymor byr cost uchel, fel benthyciadau diwrnod cyflog, neu rai cytundebau cyllid car fel hurbwrcas neu Brynu Contract Personol (PCP). Mae’r FCA wedi gofyn i gwmnïau lunio pecyn o fesurau cymorth i’ch helpu os oes gennych unrhyw un o’r mathau hyn o gredyd a byddwn yn diweddaru ein gwybodaeth pan fyddwn ni’n gwybod mwy.

Sut i ofyn am rewi taliad

Pwysig

Efallai na fydd rhewi taliad yn addas i bawb. Os ydych yn gallu fforddio eich ad-daliadau dylech barhau i’w gwneud.

Byddwch yn gallu gofyn am rewi taliadau dros dro gan bob benthyciwr erbyn 14 Ebrill 2020. Ond bydd rhai cwmnïau, gan gynnwys y prif fanciau a chymdeithasau adeiladu, yn caniatáu i chi ofyn am un o 9 Ebrill 2020.

Mae hyn yn dal i fod yn destun cymeradwyaeth gan y benthyciwr, ond os gwrthodir rhewi taliadau, dylai eich benthyciwr weithio gyda chi i drafod opsiynau eraill.

Ni fydd manteisio ar rewi taliadau dros dro oherwydd coronafeirws yn effeithio ar eich statws credyd.

Peidiwch â stopio unrhyw daliadau cyn i chi gytuno ar rewi gyda’ch benthyciwr neu ddarparwr cerdyn credyd.

Fodd bynnag, mae’n bwysig iawn i gytuno ar hyn gyda’ch benthyciwr neu ddarparwr cerdyn credyd cyn rhoi’r gorau i daliadau.

Efallai y bydd stopio taliadau cyn cysylltu â’ch benthyciwr am rewi taliadau, yn cael ei ystyried yn daliad a gollwyd, arwain at daliadau cosb, ymddangos ar eich ffeil gredyd ac effeithio ar eich gallu i fenthyg arian yn y dyfodol.

Mae canolfannau cyswllt banciau, benthycwyr a darparwyr cardiau credyd yn debygol o fod yn brysur iawn. Gallai cysylltu â hwy trwy e-bost neu ar-lein fod yn opsiwn da ac mae’n golygu y gallwch chi brofi pryd y gwnaethoch gysylltu â hwy.

Os ydych yn methu taliad

Pe bai oedi cyn trefnu rhewi taliadau a’ch bod wedi methu taliad, bydd benthycwyr a darparwyr yn gweithio gyda’r asiantaethau statws credyd fel na fydd unrhyw effaith negyddol ar eich statws credyd ac ni ddylid codi unrhyw gosbau arnoch.

Fodd bynnag, bydd angen i chi fod wedi gofyn am rewi taliad cyn bod y taliad yn ddyledus.

Beth fydd eich benthyciwr yn ei drafod gyda chi

Os gofynnwch am rewi taliadau dros dro, mae’n ofynnol i’ch benthyciwr egluro beth fydd hyn yn ei olygu i chi yn y dyfodol.

Bydd hyn yn cynnwys gwybodaeth am unrhyw godiadau i’ch ad-daliadau ar ôl i’r rhewi taliadau ddod i ben ac unrhyw daliadau llog a gronnwyd dros yr amser hwn.

Ni chaiff cwmnïau eu hatal rhag codi llog yn ystod y rhewi taliadau a gallai darparwyr cardiau credyd ofyn i chi wneud taliadau symbolaidd o lai na £1 yn ystod yr amser hwn.

Efallai y bydd benthycwyr a darparwyr yn penderfynu rhoi opsiwn arall i chi heblaw rhewi taliadau am dri mis.

Os ydych yn disgwyl i’ch colled incwm fod dros dro, er enghraifft os bydd yn rhaid i chi hunan-ynysu, neu ofalu am rywun â choronafeirws ond yna byddwch yn dychwelyd i’r gwaith, efallai y cynigir i chi rewi taliadau am lai na thri mis.

Os mai dim ond gostyngiad rhannol mewn incwm rydych wedi’i brofi, efallai y gallwch wneud taliadau is yn hytrach na rhewi taliadau.

Fodd bynnag, bydd angen i chi gysylltu â’ch benthyciwr neu ddarparwr cerdyn i drafod yr opsiynau hyn.

Os ydych dal yn cael anawsterau gyda ad-daliadau ar ôl tri mis

Mae’r rhewi taliadau dros dro wedi’i gyflwyno ar gyfer tri mis, ond gellir ei ymestyn.

Os na chaiff ei estyn, bydd ad-daliadau benthyciad a cherdyn credyd yn cychwyn yn awtomatig unwaith y bydd y cyfnod o dri mis yn dod i ben.

Os ydych chi’n dal i gael anhawster i wneud ad-daliadau ar ôl y rhewi, dylech gysylltu â’ch benthyciwr neu’ch darparwr i drafod eich opsiynau.

Os oeddech chi eisoes yn cael trafferth gydag ad-daliadau

Os oeddech eisoes yn cael anawsterau i wneud taliadau cyn yr achos o goronafeirws, ni fydd y rheolau newydd hyn yn berthnasol i chi.

Bydd unrhyw gytundebau a oedd gennych eisoes mewn lle gyda’ch benthyciwr neu ddarparwr, fel lleihau neu ganslo taliadau llog pellach, yn parhau i fod yn berthnasol.

Os ydych yn cael trafferth gwneud ad-daliadau benthyciad neu gerdyn credyd dylech siarad â’ch benthyciwr neu’ch darparwr am ba opsiynau sydd ar gael i chi neu gael cyngor ar ddyledion.

Darganfyddwch gyngor dyled am ddim yn eich ardal ar ein Canfyddwr Cyngor Ar Ddyledion.

Beth i’w wneud os ydych yn mynd ar ei hôl hi gyda thaliadau cyllid car

Mae dros naw o bob deg ohonom bellach yn talu am ein cerbydau ar gytundebau Contractau Prynu Personol (PCP). Os ydych yn mynd i gael trafferth cwrdd â’ch ad-daliadau oherwydd coronafeirws, siaradwch â’r cwmni cyllid ceir cyn gynted ag y gallwch.

Efallai y byddant yn cynnig ymestyn cost y contract a fyddai’n gostwng eich taliadau misol neu’n dod i drefniant arall i’ch helpu.

Nid yw’r rhewi taliadau dros dro a gyflwynwyd gan yr Awdurdod Ymddygiad Ariannol (FCA), yn cynnwys trefniadau benthyciad penodol cyllid car fel PCP neu hurbwrcasu.

Fodd bynnag, os gwnaethoch brynu car gan ddefnyddio benthyciad personol, yna efallai y gallwch drefnu rhewi taliad am dri mis os yw’r achos o coronafeirws wedi effeithio ar eich cyllid.

I gael mwy o wybodaeth am beth i’w wneud os ydych am ddod â chytundeb prydles i ben yn gynnar darllenwch ein canllaw Cwtogi costau cyllid car.

Gorddrafftiau di-log

Os oes gennych eisoes orddrafft wedi’i drefnu gyda’ch prif ddarparwr cyfrif cyfredol, gallwch ofyn am orddrafft di-log o hyd at £500 am dri mis. Mae rhai banciau yn cynnig hyn i’w gwsmeriaid yn awtomatig.

Bydd hyn yn rhedeg am dri mis o’r dyddiad y cytunwyd os ydych wedi gofyn amdano. Ond pe bai darparwr eich cyfrif yn cynnig hyn yn awtomatig, bydd yn rhedeg am dri mis o’r adeg y daeth ar gael gyntaf.

Os nad oes gennych orddrafft, neu os yw’ch gorddrafft yn llai na £500, gallwch ofyn am derfyn uwch ond bydd hyn yn destun gwiriadau fforddiadwyedd arferol gan ddarparwr eich cyfrif.

Os oes gennych orddrafft wedi’i drefnu o fwy na £500, dim ond hyd at £500 y mae’n ofynnol i’ch darparwr ei ddarparu’n ddi-log, felly byddwch yn talu llog ar unrhyw beth dros y swm hwn.

Nid yw hyn yn berthnasol i gyfrifon banc sylfaenol sydd heb ffi.

Meddyliwch yn ofalus cyn manteisio ar hyn a gwnewch hynny dim ond os oes ydych angen cymorth ariannol dros dro. Cofiwch, pan ddaw’r cyfnod o dri mis i ben, codir llog arnoch ar eich gorddrafft.

Mae rheolau newydd ynghylch gorddrafftiau a ddaeth i rym ar 6 Ebrill 2020 yn dal i fod yn ddilys

Darganfyddwch fwy am y rheolau newydd ynghylch gorddrafftiau.

Help gyda benthyciadau diwrnod cyflog a chredyd cost uchel arall

Os ydych yn wynebu anawsterau ariannol dros dro oherwydd yr achos o goronafeirws a’ch bod yn cael trafferth ad-dalu benthyciad credyd tymor byr cost uchel, fel benthyciad diwrnod cyflog, gall eich benthyciwr gynnig gohirio taliad am fis i chi.

Sut i ofyn am ohirio taliad

Pwysig

Efallai na fydd gohirio taliad yn addas i bawb. Os ydych yn gallu fforddio eich ad-daliadau dylech barhau i’w gwneud.

I ofyn am ohirio taliad mae angen i chi gysylltu â’ch benthyciwr.

Yn wahanol i’r rheolau ar gyfer benthyciadau personol, cardiau credyd a chyllid ceir, ar gyfer credyd tymor byr cost uchel gallwch ond gofyn am ohirio taliad am fis. Mae hyn oherwydd hyd tymor byr y mathau hyn o fenthyciad a’r cyfraddau llog uwch a godir.

Ni fydd hyn yn addas i bawb. Os ydych eisoes yn ei chael hi’n anodd ad-dalu’r benthyciad, neu os yw’ch anawsterau ariannol yn debygol o barhau am fwy nag un mis, efallai y bydd eich benthyciwr yn edrych ar fesurau goddefiad ffurfiol yn lle gohirio taliad.

Os cewch eich derbyn am ohirio taliad, ni fydd hyn yn effeithio ar eich statws credyd yn ystod cyfnod y gohirio. Fodd bynnag, ni ddylech stopio taliadau nes mae’r gohirio wedi cael ei gytuno. Os byddwch yn stopio taliadau cyn hyn, yna gellir ei drin fel taliad a gollwyd, bydd costau i’w talu ac bydd yn effeithio ar eich statws credyd.

Gallwch ofyn am ohirio taliad ar unrhyw bwynt hyd at 27 Gorffennaf 2020 hyd yn oed os yw hyn yn golygu gohirio taliad ar ôl y dyddiad hwn.

Efallai bydd y dyddiad ar gyfer gofyn am ohirio taliad yn cael ei ymestyn.

Os ydych yn methu taliad

Os bu oedi cyn trefnu gohirio taliad a’ch bod wedi methu taliad, bydd y benthyciwr yn gweithio gyda’r asiantaethau statws credyd fel na fydd unrhyw effaith negyddol ar eich statws credyd ac ni ddylid codi unrhyw gosbau arnoch.

Fodd bynnag, bydd angen i chi fod wedi gofyn am ohirio taliad cyn bod y taliad yn ddyledus.

Beth fydd eich benthyciwr yn ei drafod gyda chi

Os ydych yn gofyn am ohirio taliad, dylai’ch benthyciwr egluro beth fydd hyn yn ei olygu i’ch ad-daliadau yn y dyfodol.

Bydd hyn yn cynnwys gwybodaeth am unrhyw gynnydd i’ch ad-daliadau ac estyniadau i dymor y benthyciad. Gall benthycwyr hefyd ymestyn eich gohiriadau talu am fwy nag un mis os ydynt yn dewis gwneud hynny.

Gall eich benthyciwr ddal i godi llog yn ystod y cyfnod hwn ac efallai y bydd yn rhaid i chi wneud taliadau symbolaidd o lai na £1 yn ystod y gohirio.

Ni fydd unrhyw daliadau ychwanegol yn ystod y cyfnod hwn. Felly, os ydych yn cwrdd â’r ad-daliadau y cytunwyd arnynt ar ôl y gohirio, ni ddylai’r benthyciad gostio mwy i chi nag y byddai wedi’i wneud yn wreiddiol.

Os byddwch yn dal i gael trafferth gwneud ad-daliadau ar ôl gohirio

Os cewch eich derbyn am rewi taliadau yn ystod y cyfnod hwn, bydd eich benthyciwr yn siarad â chi i ddarganfod a allwch fforddio ail-ddechrau taliadau unwaith y bydd y cyfnod hwn drosodd.

Os na allwch chi, yna mae disgwyl i fenthycwyr fynd a darparu goddefgarwch yn unol â rheolau’r Awdurdod Ymddygiad Ariannol (FCA). Gallai hyn gynnwys taliad sengl ar ddiwedd tymor y benthyciad neu nifer o randaliadau llai.

Help gyda mathu eraill o gredyd

Os oes gennych gytundeb rhentu i berchen (RTO), prynu nawr talu’n ddiweddarach (BNPL), neu wystlo, gallwch ofyn am rewi neu ymestyn am hyd at dri mis os ydych yn wynebu anawsterau ariannol oherwydd coronafeirws.

Trefniadau rhentu i berchen

Gallwch ofyn am ohirio taliad am dri mis gan eich darparwr rhentu i berchen (RTO). Fodd bynnag, os gallwch fforddio’r ad-daliadau, dylech barhau i’w gwneud.

Gallwch wneud cais am un tan 27 Mehefin 2020 hyd yn oed os yw hyn yn golygu bod y rhewi taliadau yn parhau tan ar ôl y dyddiad hwn. Efallai bydd y cyfnod hwn yn cael ei ymestyn.

Rhaid i’r cwmni RTO egluro beth fydd hyn yn ei olygu i chi, gan gynnwys unrhyw estyniad i hyd y cytundeb ac ad-daliadau misol uwch. Rhaid i’r cwmni hefyd edrych ar sut y bydd gohirio yn effeithio ar eich sefyllfa ariannol hir dymor.

Ni chaiff cwmnïau eu hatal rhag codi llog yn ystod y gohirio ac efallai y bydd yn rhaid i chi wneud taliadau symbolaidd bychan.

Os nad yw gohirio am dri mis yn briodol yn eich sefyllfa chi, mae’n ofynnol i’r cwmni RTO edrych ar opsiynau eraill i chi, gan gynnwys lleihau taliadau llog, ad-daliadau misol llai neu dymor benthyciad hirach.

Gallai unrhyw warant neu yswiriant sydd gennych fel rhan o’r cytundeb gael ei ymestyn am hyd y gohirio. Ond os nad yw’n cael ei ymestyn mae angen i’r cwmni eich gwneud yn ymwybodol o oblygiadau hyn.

Os oes angen yr eitem a brynoch ar gytundeb RTO yn ystod y cyfnod hwn, er enghraifft popty neu oergell, ni fydd adfeddiannau yn digwydd.

Os oeddech eisoes mewn trafferthion ariannol, ac wedi dod i gytundeb â’ch cwmni RTO, mae’r trefniant yn dal yn ddilys.

Fodd bynnag, os oedd y goddefiad a gynigiwyd i chi oherwydd yr achos o goronafeirws, yna dylid hepgor eich taliadau llog a thaliadau eraill nes diwedd y cyfnod â gytunwyd gyda’ch darparwr.

Os yw’r mesurau pellhau cymdeithasol yn golygu na all cwmnïau RTO gymryd taliad, casglu eitemau nac adfeddiannu nwyddau, ni ddylid trosglwyddo costau ychwanegol i chi.

Cytundebau prynu nawr talu’n ddiweddarach

Gallwch gysylltu â’ch darparwr prynu nawr talu’n ddiweddarach (BNPL) i ofyn am rewi taliad am dri mis. Ond dylech barhau i wneud ad-daliadau os gallwch fforddio gwneud.

Mae hyn ar gael tan 27 Mehefin 2020 hyd yn oed os yw hyn yn golygu bod y rhewi taliadau yn parhau tan ar ôl y dyddiad hwn. Efallai bydd y cyfnod hwn yn cael ei ymestyn.

Os yn llwyddiannus, rhaid i’ch darparwr egluro beth fydd hyn yn ei olygu i chi, gan gynnwys unrhyw estyniad i hyd y cytundeb ac ad-daliadau misol uwch. Rhaid i’r cwmni hefyd edrych ar sut y bydd gohirio yn effeithio ar eich sefyllfa ariannol hir dymor.

Ni chaiff cwmnïau eu hatal rhag codi llog yn ystod y gohirio ac efallai y bydd yn rhaid i chi wneud taliadau symbolaidd bychan.

Os ydych dal mewn cyfnod hyrwyddo pan fyddwch yn gwneud cais am rewi taliadau, bydd hyn yn cael ei ymestyn am dri mis. Bydd hyn yn berthnasol os ydych yn dal yng nghyfnod y cytundeb lle mae’n ddi-log, neu os nad ydych yn gwneud unrhyw daliadau am gyfnod penodol o amser.

Os oeddech eisoes mewn trafferthion ariannol, ac wedi dod i gytundeb â’ch cwmni BNPL, mae’r trefniant yn dal yn ddilys.

Fodd bynnag, os oedd y goddefiad a gynigiwyd i chi oherwydd yr achos o goronafeirws, yna dylid hepgor eich taliadau llog a thaliadau eraill nes diwedd y cyfnod â gytunwyd gyda’ch darparwr.

Cytundebau gwystlo

Os ydych wedi gwystlo unrhyw eitemau, gellir ymestyn y cyfnod adbrynu am dri mis, waeth pryd oedd disgwyl i’r cyfnod adbrynu i ddod i ben.

Os yw’r cyfnod adbrynu eisoes wedi dod i ben, ni all y gwystlwr roi rhybudd i chi o fwriad i werthu’r eitem am dri mis.

Os rhoddwyd rhybudd o fwriad eisoes, dylai’r gwystlwr atal gwerthu am dri mis.

Os na all gwystlwyr gymryd taliad na chasglu eitemau oherwydd mesurau pellhau cymdeithasol, ni fydd unrhyw gostau ychwanegol yn cael eu trosglwyddo i chi.

Help os ydych yn cael trafferth i dalu eich premiymau yswiriant

Pwysig

Efallai na fydd gohirio taliad yn addas i bawb. Os ydych yn gallu fforddio eich taliadau yswiriant dylech barhau i’w gwneud.

Os ydych yn cael trafferth talu’ch rhandaliadau misol oherwydd bod yr achos o goronafeirws wedi effeithio ar eich cyllid, dylech gysylltu â’ch yswiriwr cyn gynted â phosibl.

Gall eich yswiriwr gynnig ystod o opsiynau gan gynnwys gohirio taliad am hyd at dri mis, ystyried a yw’ch polisi presennol yn diwallu’ch anghenion, neu a allai cynnyrch arall fod yn fwy addas i chi.

Efallai y byddwch hefyd yn gallu cael gostyngiad neu ad-daliad rhannol ar eich polisi os yw’ch anghenion wedi newid. Er enghraifft, pe byddech yn defnyddio’ch car i fynd a dod o’r gwaith, ond nawr yn gweithio o gartref.

Darganfyddwch fwy am ostyngiadau ac ad-daliadau os yw eich anghenion yswiriant wedi newid oherwydd coronafeirws.

Gall yswirwyr gynnig gohirio taliadau am fwy na thri mis, os ydynt yn credu ei fod er eich budd chi.

Fodd bynnag, ni fydd gohirio taliad yn addas i bawb, gan y bydd yn golygu y bydd eich taliadau yn y dyfodol yn llawer mwy costus. Gallai hyn fod yn broblem i yrwyr ifanc sy’n debygol o fod â pholisïau llawer drutach.

Mae hyn yn golygu ei bod yn bwysig eich bod yn meddwl sut y byddwch yn gallu fforddio dal i fyny ag unrhyw daliadau a gollwyd neu a ohiriwyd unwaith y bydd y cyfnod gohirio yn dod i ben.

Sut i ofyn am ohirio taliad

Gallwch ofyn am ohirio taliad trwy gysylltu â’ch yswiriwr ar unrhyw adeg tan 18 Awst 2020.

Ni fydd gohirio talu yn addas i bawb ac os yw hyn yn wir amdanoch chi, bydd eich yswiriwr yn trafod pa opsiynau eraill sydd ar gael i chi.

Peidiwch â stopio unrhyw daliadau i’ch yswiriwr cyn i chi gytuno gohirio taliad, oherwydd gallai hyn gyfrif fel taliad a fethwyd ac arwain at daliadau cosb.

Mae canolfannau galw ar gyfer yswirwyr yn debygol o fod yn brysur iawn ar hyn o bryd. Bydd llawer o’r wybodaeth rydych ei angen ar gael ar wefan eich yswirwyr a gallwch hefyd geisio cysylltu â hwy trwy e-bost neu ar-lein.

Beth fydd eich yswiriwr yn ei drafod gyda chi

Os gofynnwch am ohirio taliad, bydd eich yswiriwr yn egluro beth fydd hyn yn ei olygu i chi yn y dyfodol.

Bydd hyn yn cynnwys gwybodaeth am unrhyw daliad uwch unwaith y bydd y cyfnod gohirio yn dod i ben, gan gynnwys unrhyw daliadau llog a godir arnoch os ydych yn talu mewn rhandaliadau.

Ni all cyfanswm cost eich polisi, gan gynnwys ffioedd a thaliadau llog, gostio mwy nag y byddai eich polisi gwreiddiol wedi’i wneud.

Efallai y bydd eich yswiriwr yn dewis rhoi gohirio taliad am lai na thri mis i chi, er enghraifft, os bydd eich colled incwm yn mynd i fod dros dro.

Os nad yw gohirio taliad yn addas

I rai pobl, ni fydd gohirio taliad yn opsiwn addas. Os yw hyn yn wir amdanoch chi, dylai eich yswiriwr ystyried opsiynau mwy priodol i chi gan gynnwys:

  • eich symud i bolisi rhatach oherwydd bod eich anghenion yswiriant wedi newid
  • ad-daliadau llai ac ymestyn eich taliadau dros gyfnod hirach
  • hepgor ffioedd am daliadau hwyr neu fethiant
  • caniatáu i chi aildrefnu eich dyddiad talu heb unrhyw gost ychwanegol.

Bydd angen i’ch yswiriwr ystyried unrhyw daliadau llog ychwanegol newydd. Fodd bynnag, ni all cyfanswm cost eich polisi newydd, gan gynnwys yr holl ffioedd a thaliadau llog, gostio mwy na’ch polisi presennol.

Os ydych dal yn cael trafferth gyda thaliadau ar ôl y gohirio

Unwaith y bydd y cyfnod gohirio taliadau y cytunwyd arno yn dod i ben, bydd eich taliadau arferol yn dechrau eto’n awtomatig.

Os credwch y byddwch yn dal i gael trafferth gwneud eich taliadau ar ôl y pwynt hwn, mae’n bwysig siarad â’ch yswiriwr i drafod eich opsiynau.

Os oeddech eisoes yn cael trafferth gyda thaliadau yswiriant

Os oeddech yn cael trafferth gwneud eich taliadau yswiriant cyn yr achos o goronafeirws a bod gennych gytundeb eisoes mewn lle gyda’ch yswiriwr, bydd hyn yn parhau i fod yn berthnasol.

Os ydych yn cael trafferth gwneud eich taliadau hyd yn oed o dan y telerau newydd hyn, dylech gysylltu â’ch yswiriwr i drafod eich opsiynau.

Problemau talu eich bil ffôn symudol a band llydan

Ar hyn o bryd nid oes cymorth benodol os ydych yn cael trafferth talu’ch bil ffôn symudol neu fand eang.

Fodd bynnag, os ydych angen help dylech edrych ar wefan eich darparwr a chysylltu â hwy yn syth i egluro’r sefyllfa. Mae gan lawer o ddarparwyr gefnogaeth mewn lle i’ch helpu os effeithiwyd ar eich cyllid oherwydd coronafeirws.

Gallai hyn gynnwys:

  • newid dyddiad eich bil
  • sefydlu cynllun ad-dalu fforddiadwy
  • symud i dariff gwahanol
  • gostwng eich cap gwariant
  • dim ond defnyddio’ch ffôn pan rydych angen.

Os ydych ar gontract ffôn symudol, efallai y gallwch symud i dariff talu wrth fynd, ond gallai hyn olygu talu ffi i ddod â’ch contract i ben yn gynnar.

Os ydych yn poeni am ddyled

Gall wynebu cwymp sydyn mewn incwm os ydych eisoes yn jyglo dyledion eraill gael effaith ddifrifol ar eich cyllid ac mae’n debyg mai dyma’r peth olaf sydd ei angen arnoch ar hyn o bryd. Efallai eich bod wedi bod yn llwyddo i wneud ad-daliadau ar arian sy’n ddyledus gennych ond mae’r argyfwng hwn yn mynd i’ch gwthio i ddyled drafferthus.

Er y gallai fod llawer yn digwydd yn eich bywyd sy’n ei gwneud hi’n hawdd anwybyddu dyled, y cynharaf y byddwch yn cael help, y cynharaf y gallwch fynd yn ôl ar y trywydd iawn.

Mae yna lawer o gyngor dyled cyfrinachol am ddim ar gael i’ch cefnogi ac nid oes rhaid i chi wynebu’r broblem ar eich pen eich hun. Gall siarad â rhywun olygu un broblem yn llai oddi ar eich meddwl.

Defnyddiwch ein teclyn Canfyddwr Cyngor Ar Ddyledion i’ch helpu i ddod o hyd i gyngor yn y ffordd sydd orau i chi: wyneb yn wyneb, ar-lein neu dros y ffôn.

Os ydych yn meddwl efallai y bydd yn rhaid i chi fenthyg arian

Os nad oes gennych unrhyw gynilion ac yn wynebu diffyg arian parod brys, gall benthyca deimlo fel eich unig opsiwn.

Ceisiwch ddefnyddio benthyca fel dewis olaf ac os oes angen i chi fenthyca, gwnewch yn siŵr eich bod yn dewis y math cywir o gredyd neu fenthyciad ar gyfer eich sefyllfa. Fel arall, fe allech gael eich hun yn talu mwy nag sydd angen i chi ei wneud.

Edrychwch o gwmpas a chymharu bargeinion, gan edrych ar:

  • y gyfradd llog a’r Gyfradd Ganrannol Flynyddol (APR)
  • faint y byddwch yn ei ad-dalu i gyd ac a allwch fforddio’r ad-daliadau
  • unrhyw gosbau am fethu taliadau neu daliadau hwyr
  • y gost yr wythnos neu’r mis ac a allai hyn amrywio.

Benthyca gan deulu a ffrindiau

Os ydych yn gallu benthyg rhywfaint o arian gan deulu neu ffrindiau a all fenthyg yr arian ychwanegol i chi, gallai hyn fod yn ffordd rad o gael arian ychwanegol heb droi at fenthycwyr Diwrnod Cyflog neu fathau eraill o gredyd cost uchel. Maent hefyd yn debygol o fod yn fwy hyblyg am sut rydych yn talu’r arian yn ôl.

Gobeithio y bydd hwn yn drefniant tymor byr cyflym a hawdd ond efallai yr hoffech ddarllen ein canllaw Benthyca arian gan deulu a ffrindiau i sicrhau nad oes dadleuon mewn amser, yn enwedig os ydynt yn mynd yn sâl ac angen yr arian yn ôl ar frys.

Benthyciadau personol a chardiau credyd

Os ydych yn ystyried cael benthyciad neu gerdyn credyd newydd, mae’n holl bwysig nawr i feddwl a allwch chi fforddio’r ad-daliadau gan y gallai eich amgylchiadau newid yn gyflym oherwydd yr achos o goronafeirws.

Mae eich statws credyd yn effeithio ar gost eich benthyca ac mae’n bwysig edrych o gwmpas a gwneud rhywfaint o ymchwil ar wefannau cymharu.

Darganfyddwch fwy yn ein canllaw ar hanfodion benthyca a chredyd.

Benthyciadau diwrnod cyflog

Os mai dim ond am gwpl o wythnosau y bydd yn rhaid i chi ymdopi â gostyngiad mewn incwm, gallai benthyciad diwrnod cyflog ymddangos fel ateb cyflym iawn i’ch helpu nes eich bod yn ôl yn y gwaith eto.

Fodd bynnag, mae yna nifer o drapiau y gallech ddisgyn iddynt gyda benthyciadau diwrnod cyflog os nad ydych yn gwybod beth rydych yn gadael eich hun i mewn iddo.

Cyn i chi gofrestru ar gyfer unrhyw fenthyciad diwrnod cyflog, rydym yn argymell yn gryf eich bod chi’n darllen ein canllaw Benthyciadau diwrnod cyflog – beth sydd angen i chi ei wybod.

Mathau eraill o fenthyca

Undebau credyd

Mae benthyciadau gan undebau credyd yn rhatach o lawer na chan fenthycwyr eraill a gallwch dalu’r arian yn ôl ar gyfradd y gallwch ei fforddio.

Darganfyddwch fwy am fenthyca gan undeb credyd.

Cyllid Teg

Os ydych wedi cael eich gwrthod am gredyd gan fenthycwyr stryd fawr, yna gallwch edrych ar ddarparwyr cyllid teg. Mae eu cyfraddau llog yn is na darparwyr credyd cost uchel ond yn uwch nag undeb credyd. Mae’r ad-daliadau yn seiliedig ar asesiad fforddiadwyedd sy’n sicrhau y gall y benthyciwr gadw i fyny â’r ad-daliadau.

Darganfyddwch am ddarparwr cyllid teg yn eich ardal ar y wefan Responsible Finance.

Gwystlwyr

Mae gwystlwyr yn opsiwn arall lle rydych yn gadael rhywbeth gwerthfawr, fel gemwaith, fel sicrwydd ar gyfer benthyciad. Mae’r gyfradd llog a godir arnoch fel arfer yn is na banc ar y stryd fawr ac mae’n annhebygol y cewch werth llawn yr eitem, ond fe gewch benderfyniad cyflym.

Credyd cost uchel - pethau i feddwl amdanynt

Os nad yw eich statws credyd yn dda, efallai na fydd benthyca rhatach yn opsiwn i chi ac efallai y bydd mathau eraill o gredyd cost uchel yn eich temtio, megis benthyciadau llyfr cofrestru neu fenthyciadau stepen drws i’ch gweld trwy’r argyfwng.

Gall y mathau hyn o gredyd weithio allan i fod yn ddrud iawn ac mae angen i chi feddwl yn ofalus iawn cyn i chi benderfynu benthyca fel hyn. Cyn i chi wneud penderfyniad darllenwch ein canllawiau.

Osgoi benthycwyr anghyfreithlon

Mae benthycwyr anghyfreithlon yn aml yn targedu pobl sy’n anghenus ac yn methu cael credyd prif ffrwd. Efallai eu bod yn ymddangos yn gyfeillgar ar y dechrau ond nid yw benthyca oddi wrthynt byth yn syniad da - hyd yn oed os ydych yn teimlo nad oes gennych unrhyw opsiynau eraill.

Cyn i chi gymryd unrhyw gredyd neu fenthyciad, edrychwch ar ein hadran Help gyda benthyciadau.

A oedd y canllaw hwn o ddefnydd i chi?