Cwestiynau allweddol i’w gofyn i’ch cynghorydd ariannol

Os ydych yn nesáu at eich ymddeoliad ac yn dymuno gweld cynghorydd ariannol, mae’n syniad da siarad â sawl un er mwyn i chi fedru cymharu’r gwasanaeth a gynigir ganddynt a dewis yr un mwyaf addas ar eich cyfer chi. Dyma rai cwestiynau i’ch rhoi ar ben ffordd.

C1: Beth yw eich ffi a faint ydw i’n debygol o orfod ei dalu?

Rhaid i gynghorydd ariannol ddweud wrthych chi faint fydd ef yn ei godi arnoch chi cyn i chi gael eich derbyn fel cleient (mae’n rhan o’r rheolau y mae’n rhaid i gynghorwyr eu parchu). Gall rhai godi ffi fesul awr, gall eraill godi ffi sefydlog neu ganran o werth eich cronfa bensiwn.

Ond efallai na fydd hynny o gymorth i chi weithio allan faint fyddwch chi’n ei dalu yn y pen draw. Efallai na fydd y cynghorydd yn medru dweud yn union faint fyddwch chi’n ei dalu, ond dylai fedru rhoi amcan i chi neu hyd yn oed uchafswm.

C2: Pa wasanaethau ydych chi’n eu cynnig? Ydych chi’n annibynnol?

Rhaid i’r cynghorydd ddweud wrthych chi pa wasanaethau a gynigir ganddo, gan gynnwys a yw’n gweithredu fel cynghorydd annibynnol. Mae ystyr penodol i’r term ‘cynghorydd ariannol annibynnol’ a osodir yn y rheolau y mae’n ofynnol i gynghorwyr ariannol eu dilyn. I gael ei alw’n annibynnol, rhaid i gynghorydd annibynnol fedru cynnig ystod eang o gynnyrch buddsoddi ym maes manwerthu a rhoi cyngor diduedd ac agored i ddefnyddwyr yn seiliedig ar ddadansoddiad trylwyr a theg o’r farchnad. Gall cynghorydd fod yn hyn a elwir yn ‘gyfyngedig’ os yw’n argymell mathau neilltuol o gynnyrch yn unig neu gynnyrch gan nifer cyfyngedig o ddarparwyr yn unig.

Darllenwch ragor yn Dewis cynghorydd ariannol

C3: Os nad ydych yn annibynnol, a gewch chi edrych ar gynnyrch ar draws y farchnad?

Gall cynghorydd ariannol sydd yn argymell mathau neilltuol o gynnyrch yn unig fod yn ddewis da serch hynny (er enghraifft, gall arbenigo mewn cyngor ar ymddeoliad yn unig). Ond mae’n werth gwirio a all argymell cynnyrch gan ystod eang o ddarparwyr. Os caiff argymell cynnyrch gan nifer cyfyngedig yn unig, efallai na chewch y dewis a ddymunwch.

C4: A oes gennych chi gymwysterau sydd yn uwch na’r rhai gofynnol yn eich maes?

Yn gyfreithiol, rhaid i bob cynghorydd feddu ar rai cymwysterau. Ers 2013, bu’n ofynnol i gynghorwyr ariannol gael cymhwyster a elwir yn Lefel 4 QCF. Mae nifer o gynghorwyr wedi sefyll arholiadau ychwanegol, felly mae’n werth gofyn pa gymwysterau sydd gan eich cynghorydd a beth yw eu harwyddocad. Mae rhai mathau o gyngor yn ei gwneud hi’n ofynnol i gynghorydd gael cymwysterau arbenigol - trosglwyddo pensiynau a rhyddhau ecwiti er enghraifft. I

C5: A oes gennych chi amryw o gleientiaid sydd yn yr un sefyllfa â mi?

Bydd rhai cynghorwyr yn delio’n unig â phobl sydd â chronfa bensiwn o faint neilltuol, neu swm penodol o arian i’w fuddsoddi (e.e. £50,000 neu £100,000). Mae eraill yn fodlon cynghori cwsmeriaid waeth beth yw maint eu cronfa bensiwn.

Mae’n beth doeth gofyn a oes gan y cynghorydd lawer o brofiad o gynghori cleientiaid sydd yn yr un sefyllfa â chi.

C6: A rowch chi gyngor parhaus i mi a beth fyddai cost hynny?

Efallai na fyddwch angen cyngor parhaus, ond os byddai hynny o fudd yn y dyfodol yn eich barn chi, gwell gofyn am hynny a chael gwybod beth fyddai’r costau tebygol.

A oedd y canllaw hwn o ddefnydd i chi?