Cyfrifon banc ar y cyd

Mae cyfrif ar y cyd yn galluogi i chi reoli unrhyw arian rydych chi’n ei rannu gyda’ch partner, rhywun sy’n rhannu tŷ gyda chi, neu eraill. Mae’n gyfleus iawn er mwyn rhannu costau, ond mae risg bob amser o roi rheolaeth ar gyfrif unigol i nifer o bobl.

Beth yw cyfrif ar y cyd?

Dengys ymchwil gan Gynilion a Buddsoddiadau Cenedlaethol bod gan 46% o ddynion a 40% o fenywod gyfrifon ar y cyd gyda’u partneriaid.

Gyda chyfrif ar y cyd, mae dau neu fwy o bobl yn gallu cael at yr arian yn y cyfrif. Gall pawb sy’n dal y cyfrif ar y cyd dalu arian i mewn i’r cyfrif a thalu biliau, ysgrifennu sieciau neu dynnu arian allan (ond weithiau mae angen mwy nag un person i gytuno i hyn).

Gan amlaf defnyddir cyfrifon ar y cyd gan y canlynol:

  • Cyplau priod, partneriaid sifil a chyplau sy’n cyd-fyw
  • Pobl sy’n rhannu tŷ ac yn rhannu costau

Os oes arnoch angen cael at arian rhywun arall am gyfnod hir – er enghraifft, os oes gennych chi berthynas mewn oed sy’n cael trafferth gofalu am ei arian – nid cyfrif ar y cyd yw’r dewis gorau i chi.

Darllenwch ein canllaw Pan mae rhywun angen help ffurfiol gyda rheoli ei arian.

Manteision ac anfanteision cael cyfrif ar y cyd

Awgrym da

Os oes gennych chi unrhyw amheuon am sefydlu cyfrif ar y cyd, peidiwch â gwneud hynny. Hyd yn oed os ydych chi eisiau rhannu popeth 50:50, does arnoch chi ddim angen cyfrif ar y cyd i wneud hyn.

  • Ffordd syml o rannu eich arian a rheoli eich costau, fel biliau a thaliadau morgais neu rent.
  • Mae rhai cyplau’n teimlo bod cael cyfrif ar y cyd – a chael canllawiau pendant ar gyfer sut mae ei reoli – yn gallu helpu gydag atal ffraeo am arian.
  • Os oes hanes credyd gwael gydag un ohonoch, fel arfer nid yw’n syniad da i agor cyfrif ar y cyd. Ni fydd byw gyda rhywun yn unig, neu fod yn briod â nhw, yn effeithio ar eich sgôr credyd ond cyn gynted ag yr agorwch chi gyfrif banc ar y cyd, cewch eich ‘sgorio ar y cyd’.
  • Rydych chi’n colli rhywfaint o breifatrwydd. Os byddwch chi’n defnyddio’r cyfrif ar gyfer treuliau personol, gall y person arall sy’n dal y cyfrif weld y trafodion.
  • Os bydd un o’r rhai sy’n dal y cyfrif yn tynnu arian allan o’r cyfrif ar y cyd, does dim llawer o opsiynau ar gyfer ei gael yn ôl.
  • Os bydd y cyfrif mewn gorddrafft, mae pob un sy’n dal y cyfrif ar y cyd yn gyfrifol am yr holl arian sy’n ddyledus; felly gallech chi fod yn atebol am ad-dalu dyled y person arall.

Cyfrifon ar y cyd ar gyfer taliadau Credyd Cynhwysol

Os ydych chi a’ch partner yn hawlio Credyd Cynhwysol, byddwch yn cael un taliad ar gyfer eich cartref yn hytrach na thaliadau unigol ar gyfer pob un ohonoch. Fodd bynnag, nid oes rhaid ichi agor cyfrif ar y cyd i’r taliad hwn fynd iddo. Yn lle, gofynnir i chi enwebu cyfrif i dalu’ch arian iddo a gall hyn fod naill ai:

  • Yn gyfrif sengl naill ai yn eich enw chi neu enw’ch partner, neu
  • Gyfrif ar y cyd yn enw’r ddau ohonoch

Dysgwch ragor – Taliadau Credyd Cynhwysol ar y cyd i gyplau.

Agor cyfrif ar y cyd

Nid yw agor cyfrif ar y cyd yn wahanol iawn i agor cyfrif cyfredol arferol – y cyfan sydd raid i’r rhai sy’n dal y cyfrif ei wneud yw llenwi eu hadran hwy o’r ffurflen gais a darparu prawf o gyfeiriad ac o bwy ydynt.

Siaradwch â’ch banc yn ystod y broses ymgeisio, gan ofyn iddynt egluro:

  • Pwy, os unrhyw un, sy’n cael tynnu arian allan heb gael caniatâd gan eraill ar y cyfrif
  • Sut bydd pob gorddrafft yn cael ei drin – fel rheol, mae pawb sy’n dal cyfrif yn gyfrifol am dalu’r holl arian sy’n ddyledus yn ei ôl ac efallai bydd y banc yn cymryd arian o gyfrif unigol rhywun i wneud iawn am y gorddrafft yn y cyfrif ar y cyd
  • Sut mae delio ag anghytuno neu ddiwedd perthynas ymhlith pobl sydd â chyfrif ar y cyd

‘Mandad’ neu ‘awdurdod’ yw’r enw ar y cytundeb ffurfiol ar gyfer pwy sy’n cael gwneud beth gyda’r cyfrif. Mae’n rhaid i bawb sy’n dal y cyfrif lofnodi’r mandad wrth i chi agor y cyfrif.

Os bydd pethau’n mynd o chwith

Sut mae delio ag anghytuno ag eraill sy’n dal y cyfrif

Os ydych chi’n cael problemau gyda’r bobl eraill sy’n dal y cyfrif gyda chi, canslwch y mandad. Bydd hyn yn rhewi’r cyfrif ac felly ni fydd unrhyw un, gan eich cynnwys chi, yn gallu tynnu arian allan.

Dim ond wedi i bawb gytuno sut mae rhannu’r arian fydd y banc yn datgloi’r cyfrif. Ac os nad ydych chi’n gallu dod i gytundeb, yr unig opsiwn efallai fydd gadael i’r llysoedd benderfynu pwy sy’n cael beth.

Mae’r llysoedd yn edrych ar gyfrifon ar y cyd mewn ffordd wahanol, gan ddibynnu ar eich perthynas chi gyda’r unigolion eraill sy’n dal y cyfrif a ble rydych chi’n byw:

  • Mae cyplau priod neu bartneriaid sifil yng Nghymru a Lloegr yn rhannu’r arian yn gyfartal, dim ots pwy roddodd ba arian i mewn
  • I eraill yng Nghymru a Lloegr, os mai dim ond un person sy’n talu i mewn, ef sydd biau’r arian yn y cyfrif
  • Yn yr Alban, mae’r arian yn perthyn i bwy bynnag sydd wedi ei dalu i mewn
  • Yng Ngogledd Iwerddon mae’r arian yn cael ei rannu’n gyfartal oni bai fod llys yn penderfynu fel arall

Mae rhai eithriadau, er hynny, os ydych chi’n gallu dangos yn glir eich bod chi a’r unigolion eraill sy’n dal y cyfrif wedi bwriadu rhannu’r arian waeth pwy sydd wedi ei dalu i mewn

Os bydd eich banc neu eich cymdeithas adeiladu’n methdalu

Yn union fel cyfrifon eraill, mae cyfrifon ar y cyd wedi’u gwarchod gan Gynllun Iawndal y Gwasanaethau Ariannol (FSCS).

Bydd y trothwy sicrwydd cynilion FSCS i ddefnyddwyr yn newid ar 1 Ionawr 2016 pan ddaw trothwy newydd o £75,000 i rym. Yn y cyfamser bydd y trothwy presennol o £85,000 yn parhau’n ddilys. Bydd y cyfnod pontio’n rhoi amser i chi ystyried symud eich arian os oes gennych chi fwy na’r trothwy newydd yn eich cyfrif. Os bydd gennych chi fwy o arian na’r trothwy newydd ar 1 Ionawr 2016, bydd peth o’ch arian dan fygythiad os bydd eich banc, cymdeithas adeiladu neu undeb credyd yn profi anawsterau.

Ar gyfer cyfrifon ar y cyd, mae Cynllun Iawndal y Gwasanaethau Ariannol (FSCS) yn cymryd yn ganiataol bod gan bawb sy’n dal y cyfrif gyfran gyfartal. Felly, os oes dau berson yn dal cyfrif ar y cyd, fe allech chi roi £170,000 yn y cyfrif – £85,000 yr un – a byddai’r cyfan wedi’i warchod, gan gymryd yn ganiataol nad oes gennych chi unrhyw gynilion eraill gyda’r sefydliad awdurdodedig.

A oedd y canllaw hwn o ddefnydd i chi?