Defnyddio cyfreithiwr i ysgrifennu eich ewyllys

Cael cyfreithiwr i ysgrifennu eich ewyllys yw’r dull drytaf gan amlaf. Ond os yw’n cael ei wneud yn iawn, gall defnyddio cyfreithiwr osgoi llawer o boendod i’r rhai fydd yma wedi i chi fynd, yn ogystal â rhoi mwy o dawelwch meddwl i chi.

Faint mae cyfreithiwr yn ei gostio?

Mae’r ateb yn amrywio gan ddibynnu ar pa mor gymhleth yw eich sefyllfa.

  • Gallai ewyllys unigol a lunnir gan gyfreithiwr gostio rhwng £100 a £200, dibynnu ym mha ran o’r DU yr ydych chi.
  • Gallai ewyllys ar y cyd i gyplau gostio rhwng £150 a £300.

Gwnewch yn siŵr bod y gost a ddyfynnir i chi yn cynnwys TAW. Os yw eich materion yn fwy cymhleth, megis ymwneud ag ymddiriedolaethau neu eiddo dramor, bydd yn costio mwy. Os nad oes gennych gyfreithiwr dan sylw, mae’n syniad da chwilio am fargen.

Pam defnyddio cyfreithiwr?

Ystyriwch o ddifrif defnyddio cyfreithiwr i ysgrifennu eich ewyllys os:

  • bydd angen arnoch chi dalu Treth Etifeddiaeth – telir hyn ar ystadau gwerth mwy na £325,000 ar gyfer unigolyn neu hyd at £650,000 ar gyfer pâr priod
  • yw eich sefyllfa deuluol yn un gymhleth – efallai bod gennych blant gyda chyn bartner, neu mae’n ddymuniad gennych wneud trefniadau arbennig ar gyfer plant neu oedolyn anabl yn eich teulu
  • oes gennych asedau tramor megis tŷ haf
  • rydych yn rhedeg busnes gan ddisgwyl iddo ffurfio rhan o’ch ystad

Manteision defnyddio cyfreithiwr

Byddwch yn barod

Meddyliwch beth yr ydych yn dymuno ei adael yn eich ewyllys a phwy ddylai ei gael cyn i chi ymweld â’ch cyfreithiwr – bydd yn arbed amser ac arian i chi.

  • Rydych wedi’ch diogelu os bydd rhywbeth yn mynd o’i le. Mae cyfreithwyr wedi eu diogelu – os oes gennych chi unrhyw broblem gallwch wneud cwyn, i’r cwmni cyfreithwyr ac yna i’r Ombwdsmon Cyfreithiol os nad yw’r cwmni cyfreithwyr yn ymdrin â’ch cwyn yn foddhaol.
  • Gallwch fod yn hyderus na fydd unrhyw gamgymeriadau. Gallai problemau cyffredin gydag ewyllysiau, megis defnyddio’r tystion anghywir neu anghofio arwyddo’r ewyllys, olygu bod yr ewyllys yn ddiwerth pan fyddwch chi’n marw. Dylai defnyddio cyfreithiwr leihau’r risg i’r math yma o beth ddigwydd.
  • Mae’r pethau cymhleth wedi eu gwneud ar eich cyfer chi. Mae’r gyfraith ynglŷn ag etifeddiaeth (gan gynnwys Treth Etifeddiaeth ac ymddiriedolaethau) yn gymhleth – bydd cyfreithwyr yn gyfarwydd â’r gyfraith ac yn medru rhoi cymorth i chi wneud y dewisiadau mwyaf effeithiol.
  • Bydd eich ewyllys yn cael ei storio yn ddiogel. Os bydd cyfreithiwr yn rhoi cymorth i chi ysgrifennu eich ewyllys, byddant yn cadw’r un wreiddiol i chi mewn storfa sydd yn ddiogel rhag tân ac yn rhad ac am ddim.

Beth i’w ddisgwyl gan gyfreithiwr

Dylai eich cyfreithiwr:

  • egluro eich dewisiadau i roi cymorth i chi wneud penderfyniadau ynglŷn â’ch ewyllys
  • roi cyngor sydd yn gyfrinachol a rhoi’r flaenoriaeth i’ch buddiannau chi
  • ysgrifennu a gwirio eich ewyllys yn unol â’ch cyfarwyddiadau

Sicrhau eu bod yn rhoi amlinelliad clir yn fuan iawn yn y broses o’r costau a’r dull o’u cyfrifo.

Cyfreithwyr fel ysgutorion

Os ydych yn dymuno, gall y cyfreithiwr sydd yn paratoi eich ewyllys ymdrin â’r holl drefniadau ar gyfer eich ystad pan fyddwch chi’n marw. ‘Ysgutorion’ yw’r enw a roddir ar y bobl hyn.

Gofynnwch bob amser sut y byddwch yn gorfod talu – mae rhai cyfreithwyr yn cymryd canran o’ch ystad i gwrdd â’r biliau. Bydd eraill yn codi ffi am eu hamser.

Defnyddio cyfreithwyr am ddim trwy elusennau

Mae yna nifer o elusennau sy’n cynnig gwasanaethau ysgrifennu ewyllys yn rhad ac am ddim – ond gall yr elusen ddisgwyl neu annog rhodd gennych.

Mae yna nifer o fentrau hefyd sydd yn eich galluogi i gael cyfreithiwr i baratoi ewyllys yn rhad ac am ddim neu am gyfraniad a gynigir. Y mentrau mwyaf yw:

  • ’Free Wills Month’ (Cymru a Lloegr) – cynhelir ddwywaith y flwyddyn, ym mis Mawrth a Hydref fel arfer mewn rhannau penodol o Gymru a Lloegr. Ewch i chwilio am fwy o wybodaeth am Free Wills Month.
  • ’Will Aid’ – cynhelir hwn ym mis Tachwedd, gyda thua 1,000 o gyfreithwyr yn cymryd rhan. Mae’n rhaid i chi fwcio ymlaen llaw fel arfer, gan fod cyfyngiad ar y nifer o leoedd ar y fenter ac mae’n brysur. Argymhellir isafswm rhodd hefyd. Ewch i chwilio am fwy o wybodaeth am Will Aid.

Cyn i chi weld cyfreithiwr

Arbedwch amser ac arian trwy feddwl beth yr hoffech chi ei gynnwys yn eich ewyllys cyn i chi ymweld â’ch cyfreithiwr.

Dod o hyd i gyfreithiwr

Gallwch ddod o hyd i gyfreithiwr cymwys yn eich ardal chi trwy chwilio yn y cyfeirlyfrau a ddarperir gan gymdeithasau cyfraith y DU:

Os nad ydych yn dymuno defnyddio cyfreithiwr

Nid yw’n ofynnol i chi ddefnyddio cyfreithiwr os nad ydych yn dymuno gwneud hynny – mae yna ddulliau eraill o baratoi eich ewyllys.

Gallech arbed arian trwy ddefnyddio gwasanaeth ysgrifennu ewyllys, neu ei hysgrifennu eich hun os yw’n ewyllys syml.