Diogelu eich incwm ar ôl ymddeol

Wrth gymryd cynnyrch incwm ymddeol gwarantedig (blwydd-dal) gallwch ddiogelu’ch incwm a rhoi sicrwydd ariannol ychwanegol i’ch partner neu fuddiolwr arall os byddwch yn marw’n gynnar trwy ychwanegu ‘cyfnod gwarant’. Ffordd arall yw ychwanegu ‘sicrwydd gwerth’ a all ddarparu cyfandaliad budd marwolaeth.

Cyfnod gwarant

Sut mae cyfnod gwarant yn gweithio

Mae cyfnod gwarant yn golygu y bydd eich incwm ar ôl ymddeol yn cael ei dalu allan am nifer benodol o flynyddoedd o’r adeg y bydd yr incwm yn dechrau hyd yn oed os byddwch yn marw.

Er enghraifft, os cymerwch incwm ymddeoliad gwarantedig gyda chyfnod gwarant o 10 mlynedd ond yn marw wedi dwy flynedd, byddai’r taliadau yn parhau am wyth mlynedd arall.

Mae cyfnodau gwarant fel arfer yn bump neu 10 mlynedd, ond, dan newidiadau a gyflwynwyd ym mis Ebrill 2015, gall fod am gyn hired ag a fynnwch. Cofiwch y bydd ychwanegu cyfnod gwarant hirach yn lleihau’r incwm a gewch.

Ni fydd cynnyrch incwm ymddeol un bywyd (a elwir hefyd yn flwydd-dal un bywyd) gyda chyfnod gwarant yn ddigon da os oes ar eich partner neu fuddiolwr arall angen incwm gwarantedig am oes. Byddai cynnyrch incwm ar y cyd yn well i chi, sy’n gwarantu y bydd yn dal i dalu incwm i’ch partner neu fuddiolwr, am oes, ar ôl i chi farw.

Mae rhai darparwyr yn caniatáu i chi gael cynnyrch incwm gwarantedig ar y cyd a chyfnod gwarantedig, ond gwiriwch sut fydd eich darparwr yn trin hyn, gan y gallant fod yn wahanol. Mae’n arferol i incwm y goroeswr ddechrau cael ei dalu unwaith y bydd y cyfnod gwarant wedi dod i ben, ond gall fod opsiynau eraill, yn ddibynnol ar y darparwr.

Gall incwm un bywyd gyda chyfnod gwarantedig fod yn addas pan fydd gennych ddibynnydd y mae ei ddisgwyliad oes yn fyrrach na’ch un chi, neu yr ydych angen darparu ar ei gyfer am gyfnod penodol yn unig a’ch bod eisiau darparu sicrwydd ariannol iddo os byddwch yn marw’n annisgwyl yn gyntaf.

Ond cofiwch, bydd y taliadau’n dod i ben unwaith y bydd y cyfnod gwarant yn dod i ben ac os ydych chi’n byw y tu hwnt i’r cyfnod gwarant ni fydd unrhyw daliadau o gwbl.

Beth yw’r gost?

Nid yw ychwanegu cyfnod gwarantedig yn ddrud – mae’r lleihad yn eich incwm ymddeoliad yn isel o’i gymharu â’r diogelwch ychwanegol y mae’n ei ddarparu pe baech yn marw yn ystod blynyddoedd cynnar eich ymddeoliad.

Treth ar yr incwm a etifeddir

Os byddwch yn marw cyn eich bod yn 75 oed, bydd eich dibynnydd neu fuddiolwr enwebedig arall yn derbyn yr incwm ymddeoliad etifeddol yn ddi-dreth. Os byddwch yn marw yn 75 oed neu’n hŷn, bydd yr incwm a etifeddwyd ei ychwanegu at incwm arall eich buddiolwr ac drethu yn y ffordd arferol.

Os ydych chi angen darparu ar gyfer dibynnydd am oes wedi i chi farw, nid yw blwydd-dal sengl gyda chyfnod gwarant yn ddewis amgen addas i flwydd-dal ar y cyd gan y bydd unrhyw incwm o’r gwarant yn stopio pan fydd y cyfnod yn dod i ben.

Budd marwolaeth cyfandaliad – ‘sicrwydd gwerth’

Mae’r budd-dal yn sicrhau, pan fyddwch yn marw, bydd eich ystâd neu eich buddiolwyr yn derbyn cyfandaliad o’r gwahaniaeth rhwng y swm a daloch am eich cynnyrch incwm ymddeol a’r incwm gros (sef eich taliadau cyn treth) a gawsoch cyn i chi farw.

Os ydych eisoes wedi derbyn mwy nag y gwnaethoch ei dalu am eich incwm, ni fydd cyfandaliad budd-dal marwolaeth pan fyddwch yn marw.

Gelwir yr opsiwn hwn, sy’n cael ei ddefnyddio’n llai aml na’r cyfnod gwarant, yn ‘sicrwydd gwerth’ neu ‘ddiogelwch cyfalaf’ hefyd.

Treth ar y cyfandaliad a etifeddir

Os byddwch yn marw cyn eich bod yn 75 oed, fe delir unrhyw gyfandaliad yn ddi-dreth. Os byddwch chi’n marw’n 75 oed neu’n hŷn ychwanegu at incwm arall y buddiolwr ac drethu yn y ffordd arferol.

Faint mae’n ei gostio?

Mae ychwanegu opsiwn budd-dal cyfandaliad marwolaeth yn golygu y bydd eich incwm ymddeoliad yn is na pheidio cael unrhyw amddiffyn – siopwch o gwmpas a chael cyngor os ydych chi’n ystyried yr opsiwn hwn.

Ceisiwch gyngor cyn cymryd cynnyrch incwm gwarantedig (blwydd-dal)

Unwaith y cymerwch chi flwydd-dal ni allwch newid eich meddwl – a dyma un allan o nifer o opsiynau sydd gennych wrth gymryd eich pensiwn. Felly mae’n bwysig gwneud yn siŵr mai hwn yw’r dewis iawn i chi.

I gael trosolwg o’ch holl opsiynau ac i gael gwybod lle i gael cymorth a chyngor, yn cynnwys canllaw yn rhad ac am ddim ac a gefnogir gan y llywodraeth o Pension Wise, gweler ein canllawiau isod.

Opsiynau ar gyfer defnyddio’ch cronfa bensiwn

Pension Wise

Ymddeoliad – pam ddylwn i gael cyngor?

A oedd y canllaw hwn o ddefnydd i chi?