Gwasanaethau gofal i’ch helpu i aros yn eich cartref eich hun

Mae’r rhan fwyaf ohonom am fyw’n annibynnol yn ein cartrefi ein hunain cyhyd â phosibl. Wrth lwc, hyd yn oed os ydych yn gwella o salwch neu gwymp, neu os oes angen cymorth arnoch gyda’ch gofal hirdymor, mae amrywiaeth o wasanaethau cymorth ar gael i’ch helpu i wneud hynny.

Beth yw gofal cartref?

Awgrym da

Nid yw gofal cartref at ddant pawb. Ond mae ymweliadau rheolaidd gan ofalwyr ac ambell addasiad i’r cartref yn gallu’ch helpu i gadw’ch cysuron cartref a’ch annibyniaeth.

Mae cael gofal yn y cartref yn ddewis mwyfwy cyffredin yn lle aros yn yr ysbyty neu symud i gartref gofal.

Gan ddibynnu ar eich anghenion, gallwch gael cymorth a chefnogaeth sy’n eich galluogi i aros yn eich cartref eich hun cyhyd â phosibl. Rydych yn osgoi unrhyw aflonyddwch ac yn aros mewn man cyfarwydd, ond hefyd gall fod yn ddewis mwy darbodus na gofal preswyl.

Pa wasanaethau gofal cartref sydd ar gael?

Bydd y gwasanaethau a gynigir ichi’n seiliedig ar asesiad a gynhelir gan adran gwasanaethau cymdeithasol eich cyngor lleol (neu’ch Ymddiriedolaeth Iechyd a Gofal Cymdeithasol yng Ngogledd Iwerddon). ‘Pecyn gofal’ yw’r enw arno a bydd yn cael ei ysgrifennu fel rhan o’ch cynllun gofal personol. Gall gwasanaethau gynnwys:

  • ymweliadau rheolaidd gan weithiwr gofal cartref i helpu gyda thasgau dyddiol a gofal personol
  • prydau sy’n cael eu dosbarthu i’ch cartref
  • cyfarpar ac addasiadau cartref i helpu gyda symudedd a hygyrchedd, fel dringo i’r bath a chodi o’r bath, a mynd i fyny ac i lawr y grisiau
  • larymau cwympo a phanig personol sy’n cael eu monitro bob awr o’r dydd
  • cymorth ar gyfer anghenion iechyd, fel ymataliad
  • gofal dydd a chludiant i fynd â chi yno
  • gwasanaethau garddio a thasgmon

Talu am ofal hirdymor gartref

Awgrym da

Os nad oes angen mwy nag ychydig oriau o help y dydd a bod modd addasu’ch cartref i’ch anghenion, efallai mai gofal cartref fydd yr ateb mwyaf ymarferol a chost effeithiol.

Bydd y swm fydd rhaid i chi ei dalu yn dibynnu ar:

  • eich iechyd a mudoledd
  • pa lefel o gymorth a chefnogaeth ydych chi angen
  • gwerth eich asedau

Efallai bydd eich awdurdod lleol yn talu rhywfaint neu’r cyfan o’r costau, ond efallai hefyd y bydd yn rhaid ichi dalu am yr holl wasanaethau eich hun.

Cofiwch eich bod yn hawlio’r holl fudd-daliadau y mae gennych hawl iddynt – Lwfans Gweini a Lwfans Byw i’r Anabl (neu Daliad Annibyniaeth Personol) yw’r rhai mwyaf cyffredin.

Sut i drefnu gofal hirdymor gartref

Gwnewch gais am gymorth gan eich cyngor lleol, fel arfer yr adran gwasanaethau cymdeithasol (neu’r Ymddiriedolaeth Iechyd a Gofal Cymdeithasol leol yng Ngogledd Iwerddon).

Cyn y gall helpu, rhaid iddo gynnal asesiad o’ch anghenion gofal.

Hyd yn oed os byddwch yn trefnu’r gofal ac yn talu amdano eich hun, mae’n syniad da cael asesiad priodol i’ch helpu i ddeall a phenderfynu pa fath o ofal a chymorth sydd eu hangen arnoch, a beth sydd ar gael.

Gallwch ofyn wedyn i’r awdurdod lleol eich helpu i’w drefnu neu gysylltu ag asiantaethau gofal preifat drosoch eich hun.

Cyllido’ch gofal eich hun gartref – pethau eraill i’w hystyried

Mae nifer o ddewisiadau os oes rhaid ichi hunangyllido gwasanaethau gofal cartref gan gynnwys:

  • Cynllun Talu Ffi Gofal Angen Ar Unwaith
  • polisïau yswiriant y gallech chi neu’ch partner fod wedi’u prynu amser maith yn ôl
  • cynllun rhyddhau ecwiti priodol (os ydych yn berchentywr)
  • symud i gartref llai o faint fel byngalo

Rhagor o wybodaeth am ofal cartref

A oedd y canllaw hwn o ddefnydd i chi?