Os yw’ch babi yn farw-anedig

Wedi marw-enedigaeth, mae nifer o deuluoedd mewn galar yn gweld eu bod yn wynebu straen ariannol ar ben eu galar. Mae’n bwysig gwybod beth allwch chi ei hawlio ac at bwy i droi i drafod. Mae’r wybodaeth hon yn berthnasol hefyd os ydych wedi terfynu beichiogrwydd wedi 24 wythnos oherwydd anormaledd ffoetws.

A oes gennych chi hawl i gael budd-daliadau a hawliadau os yw’ch babi yn farw-anedig?

Os cawsoch fabi marw-anedig ar ôl 24 wythnos lawn o feichiogrwydd, efallai y gallwch hawlio cymorth ariannol.

Byddwch yn dal i fod angen dweud wrth rai pobl allweddol beth sydd wedi digwydd.

Y ffordd orau i wneud hyn fel arfer yw dros y ffôn neu, os yw’n bosibl, drwy e-bost. Os na fyddwch yn teimlo y gallwch godi’r ffôn, efallai y gallai perthynas neu ffrind agos wneud rhai o’r galwadau ar eich rhan.

Tâl ac absenoldeb mamolaeth

Mae gennych hawl i gyfanswm o 52 wythnos o absenoldeb. Ni allwch gael hyn os byddwch yn cael plentyn trwy fenthyg croth, ond efallai y gallwch gael absenoldeb rhiant di-dâl.

Efallai y byddwch yn gymwys i gael Tâl Mamolaeth Statudol tra byddwch yn absennol o’r gwaith am uchafswm o 39 wythnos (ar yr amod eich bod wedi bod yn gweithio’n ddigon hir). Rhaid i chi hawlio cyn pen 28 diwrnod o farwolaeth eich babi.

Siaradwch â’ch cyflogwr am beth all ei gynnig i chi neu wirio eich contract cyflogaeth. Mae’r rhan fwyaf o gyflogwyr yn cynnig absenoldeb tosturiol i famau a thadau mewn galar yn rhan o’u contract cyflogaeth sylfaenol neu fuddion cyflogeion.

Os nad ydych yn gymwys i gael Tâl Mamolaeth Statudol

Cysylltwch â’ch Canolfan Byd Gwaith neu Swyddfa Swyddi a Budd-daliadau a gallant eich helpu i wneud hawliad am Lwfans Mamolaeth neu Lwfans Cyflogaeth a Chymorth.

Holwch am y Grant Mamolaeth Dechrau Cadarn hefyd – os ydych ar incwm isel, dylech fod yn gymwys o hyd.

Budd-daliadau a hawliadau eraill

Mae gennych hawl i bresgripsiynau am ddim a thriniaeth ddeintyddol GIG am 12 mis o leiaf.

Gofynnwch i’ch meddyg neu fydwraig am ffurflen FW8, i chi ei chwblhau ac yna bydd ef neu hi yn ei harwyddo a’i hanfon ar eich rhan. Byddwch yn derbyn eich tystysgrif eithriad yn y post.

Gallant hefyd roi help i chi gyda’r rhaglen Cychwyn Iach os buoch yn hawlio talebau. Ni fyddwch yn derbyn rhagor o dalebau ond gallwch ddefnyddio unrhyw dalebau rydych wedi’u derbyn eisoes.

Dysgwch ragor am Bresgripsiynau a thriniaeth ddeintyddol am ddim gan y GIG yn ystod beichiogrwydd

Cofrestru’ch baban

Rhaid cofrestru genedigaeth eich babi yng Nghymru a Lloegr o fewn 42 diwrnod, ac yn yr Alban o fewn 21 diwrnod.

Yn y rhan fwyaf o leoedd, bydd angen i chi fynd i’ch swyddfa gofrestru leol, ond efallai y gallwch wneud hyn yn yr ysbyty. Bydd staff yr ysbyty yn rhoi gwybod i chi beth sydd angen i chi ei wneud a ble i fynd.

Gwneud trefniadau’r angladd

Yn ôl y gyfraith, rhaid i faban sy’n farw-anedig ar ôl 24 wythnos o feichiogrwydd gael ei gladdu neu ei amlosgi’n ffurfiol, er nid yw angladd yn ofynnol felly.

Bydd nifer o ysbytai yn cynnig trefnu angladd, claddedigaeth neu amlosgi i chi yn rhad ac am ddim neu gallwch wneud eich trefniadau eich hun gyda neu heb drefnwr angladdau.

Mae’r mwyafrif o drefnwyr angladdau yn cynnig gwasanaeth angladd syml am ddim ar gyfer babanod.

Mae’n hawdd i rai o’r pethau sy’n rhaid i chi wneud a’r penderfyniadau sydd angen i chi eu gwneud fynd yn ormod i chi.

Mae Sands yn elusen ar gyfer marw-enedigaethau a marwolaeth newydd-anedig sy’n cynnig canllaw ar angladdau yn ogystal â chymorth ymarferol ac emosiynol i unrhyw un y mae colli babi wedi effeithio arnynt.

Os ydych ar incwm isel, efallai y bydd y Gronfa Gymdeithasol yn gallu helpu gydag unrhyw gostau angladd.

Dysgwch ragor am Daliadau Angladd ar wefan GOV.UK

A oedd y canllaw hwn o ddefnydd i chi?