Polisïau gwaddol

Mae polisi gwaddol yn gynnyrch buddsoddi y byddwch yn ei brynu gan gwmni aswiriant bywyd. Fe’u sefydlir fel cynlluniau cynilo rheolaidd ac ar ddiwedd cyfnod penodedig byddant yn talu cyfandaliad. Mae’r polisi yn cynnwys aswiriant bywyd, felly bydd hefyd yn talu allan os byddwch yn marw yn ystod y tymor.

Gall cynllun cynilo rheolaidd polisi gwaddol fod o fudd i chi:

  • os ydych am gynilo ar gyfer digwyddiad neu nod arbennig dros yr hirdymor, fel arfer o leiaf deng mlynedd
  • os ydych yn deall y gall gwerth eich buddsoddiad ostwng yn ogystal â chynyddu a’i bod yn bosibl y cewch lai yn ôl na’r swm a fuddsoddwyd gennych
  • os ydych am dderbyn cyfandaliad nas gwarantir ar ddiwedd tymor eich buddsoddiad

Sut y defnyddir cynlluniau cynilo rheolaidd polisi gwaddol?

Awgrym da

Os nad ydych yn deall cynnyrch ariannol, gofynnwch am gyngor ariannol annibynnol cyn i chi brynu.

Gall pobl ddefnyddio polisïau gwaddol am y rhesymau canlynol:

  • nod cynilo penodol
  • buddsoddiad cyffredinol
  • morgeisi llog yn unig – ar un adeg roedd y mathau hyn o waddolion yn ffordd gyffredin iawn o gynilo i dalu gweddill morgais llog yn unig, ond nid yw hynny’n wir mwyach

Sut maent yn gweithio

  • Byddwch yn gwneud taliadau misol neu flynyddol.
  • Defnyddir rhan o’ch taliad misol i brynu aswiriant bywyd. Bydd faint yn dibynnu ar eich oedran, eich rhyw, a hyd y gwaddol.
  • Buddsoddir gweddill eich taliad naill ai ar sail gydag elw neu sail cysylltiedig ag unedau (gweler ‘Sut y caiff eich arian ei fuddsoddi’ isod). Bydd maint y cyfandaliad a gewch ar ddiwedd eich gwaddol yn aml yn dibynnu ar berfformiad y buddsoddiadau hyn.

Sut y caiff eich arian ei fuddsoddi

Gallai’ch arian gael ei fuddsoddi ar sail gydag elw. Mae hyn yn golygu bod eich cynilion yn cael eu cyfuno ag arian buddsoddwyr eraill a’i fuddsoddi gan y cwmni yswiriant mewn ystod o wahanol fuddsoddiadau, fel arfer yn cynnwys cyfranddaliadau, buddsoddiadau llog penodol ac eiddo. Defnyddir y gronfa hon i gwrdd â chostau rhedeg busnes yr yswiriwr ac yna rhennir yr hyn sy’n weddill (yr elw) gyda chi a’r buddsoddwyr eraill trwy ddatgan bonysau sy’n cynyddu gwerth eich polisi.

Dewch o hyd i ragor o wybodaeth am Gronfeydd gydag elw.

Fel arall, gallwch ddewis polisïau lle rydych yn buddsoddi ar sail cysylltiedig ag unedau. Yna bydd yn rhaid i chi benderfynu sut rydych am fuddsoddi’ch arian trwy ddewis o ystod o wahanol gronfeydd buddsoddi. Gall y rhain fod yn gronfeydd a redir gan y cwmni yswiriant bywyd neu efallai y byddant yn ystod o ymddiriedolaethau uned a chwmnïau buddsoddi penagored (OEICs) a redir gan gwmnïau gwahanol. Gallwch newid rhwng gwahanol gronfeydd, os ydych am wneud hynny, heb gyfnewid eich polisi – yn aml mae’r un neu ddau newid cyntaf am ddim ond efallai y bydd ffioedd os ydych yn newid yn amlach.

Canfyddwch fwy am gronfeydd buddsoddi.
Gweler ein canllaw Ymddiriedolaethau Uned ac OEICs.

Risg ac elw

  • Mae polisïau gwaddol yn gwarantu y byddant yn talu isafswm penodol yn ôl cyhyd ag y’i cedwir hyd at ddiwedd y tymor (oni bai eu bod ar sail cysylltiedig ag unedau) neu hyd at farwolaeth.
  • Cynllunnir gwerth buddsoddiadau gydag elw i dyfu’n raddol wrth i fonysau gael eu hychwanegu. Fel arfer, ar ôl eu hychwanegu, ni ellir tynnu’r bonysau. Ond os ydych yn cyfnewid eich polisi cyn diwedd y tymor, gall rhai o’r bonysau gael eu hadfachu trwy ffi arbennig (a elwir yn Ostyngiad Gwerth y Farchnad, MVR, neu Addasiad Gwerth y Farchnad, MVA).
  • Gall gwerth eich buddsoddiadau cysylltiedig ag unedau ostwng yn ogystal â chodi ac efallai y cewch lai yn ôl nag y gwnaethoch ei fuddsoddi. Bydd twf yn dibynnu ar berfformiad y cronfeydd byddwch yn eu dewis. Drwy ddewis cronfeydd sy’n buddsoddi mewn amrywiaeth o fathau o fuddsoddiadau, gallwch ymdopi’n well ag uchafbwyntiau ac isafbwyntiau’r farchnad. Dewch o hyd i ragor o wybodaeth am Arallgyfeirio – y ffordd ddoeth i gynilo a buddsoddi.

Cael gafael ar eich arian

  • Ni fydd yn rhwydd cyrchu’ch arian tan ddiwedd tymor y polisi.
  • Os byddwch am ddod â’ch polisi i ben yn gynnar, fwy na thebyg y byddwch yn talu taliadau a chosbau uchel.

Os oes genych bolisi gwaddol yn barod a’ch bod yn ystyried dod â’r polisi hwnnw i ben yn gynnar, dysgwch fwy am eich opsiynau yn ein canllaw Dirwyn eich polisi gwaddol neu oes cyfan gydag elw i ben yn gynnar.

Ffioedd

  • Efallai y didynnir ffi weinyddu o bob un o’ch taliadau rheolaidd.
  • Os ydych yn buddsoddi ar sail gydag elw, didynnir costau a ffioedd amrywiol o’r gronfa fuddsoddi cyn cyfrifo bonysau. Gallwch ofyn i’r cwmni am ganllaw i egluro sut y cyfrifir bonysau.

Os ydych yn buddsoddi ar sail cysylltiedig ag unedau, caiff amrywiaeth o ffioedd eu didynnu oddi wrth bob cronfa.

Hefyd mae’n bwysig deall unrhyw ffioedd ymadael. Mae gwaddolion yn fuddsoddiad hirdymor, ac efallai bydd angen i chi dalu taliadau a chosbau os byddwch am ei ddirwyn i ben yn gynnar.

Darllenwch fwy am Deall ffioedd buddsoddi

Diogel a sicr?

Mae eich arian yn ddiogel oni fydd y cwmni yswiriant yn mynd i’r wal, sy’n annhebygol. Darllenwch y Cynllun Iawndal Gwasanaethau Ariannol.

Ni allwch hawlio iawndal dim ond am fod gwerth eich buddsoddiad yn gostwng.

Treth

Bydd y dreth y byddwch yn ei thalu ar eich polisi gwaddol yn dibynnu ar eich amgylchiadau. Dewch o hyd i ragor o wybodaeth am Fanteision treth cynhyrchion buddsoddi yswiriant bywyd cymwys.

Ble i gael polisi gwaddol

Gallwch brynu polisïau gwaddol drwy gynghorydd ariannol neu’n uniongyrchol gan gwmni yswiriant.

Cyn i chi ymrwymo i bolisi gwaddol, dylech gael dogfen ‘Nodweddion Allweddol’ sy’n egluro manteision ac anfanteision y cynnyrch. Os byddwch yn dal yn ansicr a yw polisïau gwaddol yn addas ar eich cyfer chi, dylech gael cyngor ariannol. Efallai bod dewis amgen sy’n well ar eich cyfer.

Os bydd pethau’n mynd o chwith

Os byddwch yn anfodlon â’r gwasanaeth a gewch neu os byddwch am wneud cwyn, darllenwch Datrys problem ariannol neu wneud cwyn.

A oedd y canllaw hwn o ddefnydd i chi?