Siarad gyda’ch teulu am eich ewyllys

Fe ddylai siarad am eich cynlluniau ynglŷn â beth i’w adael yn eich ewyllys olygu llai o ffraeo a llai o ddrwgdeimlad – ond sut ddylech chi gychwyn y sgwrs anodd yna?

Pam ei bod hi’n bwysig siarad

Os ydych am osgoi anghydfod teuluol, nawr ac ar ôl i chi farw, dylech ystyried cael ‘sgwrs’ gyda nhw am eich dymuniadau. Dyma eich cyfle i egluro yr hyn yr ydych yn ei wneud a chynorthwyo eich teulu i ddeall pam mai hon yw’r ffordd orau i weithredu yn eich barn chi.

Mae pawb yn casáu siarad am farwolaeth, ond dyma sut i wneud y sgwrs mor hawdd â phosib a heb ddrwgdeimlad.

Paratoi ar gyfer y ‘sgwrs’

1. Penderfynwch ar eich nodau

Ni ddylai ysgrifennu eich ewyllys fod yn seiliedig ar pwy ddylai gael beth – fe ddylai ganolbwyntio ar yr hyn y dylai eich arian ei gyflawni. Dechreuwch trwy wneud rhestr o’ch blaenoriaethau allweddol.

Wyddoch chi

Dim ond 7% o bobl sydd wedi siarad efo’u rhieni ynglŷn ag etifeddiaeth

Ffynhonnell: Arolwg Cynilion a Buddsoddiadau Cenedlaethol, mis Mawrth 2011

Gall eich blaenoriaethau fod yn bethau megis:

  • gwneud yn siŵr y darperir ar gyfer eich priod
  • gwneud yn siŵr bod eich wyrion yn cael yr addysg orau
  • gofalu am aelod o’r teulu gyda salwch neu anabledd, neu
  • gefnogi elusen yr ydych yn ei pharchu

Unwaith y byddwch wedi penderfynu beth yr hoffech chi ei gyflawni, bydd hi’n llawer haws gweithio allan beth i’w adael ac i bwy. Bydd hefyd yn eich cynorthwyo i egluro eich rhesymau i’ch teulu.

2. Ysgrifennwch ddrafft bras o’ch ewyllys

Bydd y sgwrs yn un llawer iawn haws os oes gennych ddrafft syml o’ch ewyllys, neu ychydig o nodiadau o leiaf. O hyn gallwch siarad am eich dymuniadau chi, yn hytrach na chael pawb arall yn dweud wrthych chi beth yw eu dyheadau nhw. Ni all neb ddweud wrthych chi beth i’w roi yn eich ewyllys. Yn y pen draw, eich penderfyniad chi yw dewis pwy ddylai gael beth.

3. Gwnewch amser i siarad

Gall ymddangos yn angladdol drefnu cyfarfod teuluol arbennig i siarad am farwolaeth. Os ydych yn meddwl y bydd pobl yn anghyfforddus, peidiwch â’i gynnal. Yn hytrach, ceisiwch neilltuo amser yn ystod digwyddiad teuluol.

Gadewch i’ch teulu wybod ymlaen llaw y buasech yn dymuno siarad am eich ewyllys yn ystod yr amser hwnnw – mae’n llai tebygol o ddigalonni pobl, ac yn rhoi amser iddynt feddwl am bethau yn gyntaf.

Yn ystod y sgwrs

1. Eglurwch yr hyn yr hoffech chi ei gyflawni

Dyma’r adeg i ddechrau pethau ar y droed iawn. Eglurwch bod yna resymau dros yr etifeddiaeth yr ydych yn bwriadu ei gadael – mae hyn yn rhoi cymorth i’ch teulu ddeall eich safbwynt ac yn rhoi syniad i bobl beth i’w ddisgwyl cyn i chi ddechrau manylu.

Os y canolbwyntiwch chi ar y pethau yr hoffech chi weld yr ewyllys yn ei chyflawni, yn hytrach na swm yr arian yn unig, gall hyn osgoi llawer o gecru.

2. Eglurwch fanylion eich cynllun

Peidiwch ag anghofio cysylltu’r manylion hyn i’ch nodau. Ceisiwch frawddegau fel: “Rydym yn cytuno y bydd angen cefnogaeth ar John yn y dyfodol, felly fy mwriad yw gadael hanner fy ystad iddo.”

3. Gofynnwch am awgrymiadau a barn

Fe allech ddarganfod fod gan rai o’ch teulu ddisgwyliadau arbennig ynglŷn â’ch ewyllys – anogwch nhw i fod yn agored am hyn er mwyn i chi fedru deall. Eich penderfyniad chi yw ef yn y pen draw, ond gall fod gan eraill syniadau da ynglŷn â theulu a ffrindiau nad ydych wedi meddwl amdanynt. Fe all rhyw wrthrych sentimental olygu llawer iawn iddynt hefyd.

4. Pwysleisiwch bod hyn ‘am y tro’

Mae llawer o bethau’n digwydd rhwng adeg eich sgwrs a diwedd eich bywyd. Gall fwy o blant gael eu geni neu fe allech golli rhywun o’ch teulu. Fe allech (ac fe ddylech chi) newid eich ewyllys pan fydd hyn yn digwydd. Rhowch sicrwydd i’ch teulu eich bod yn fodlon adolygu ac ailasesu wrth i bethau newid.

5. Cofiwch fod mor ystyriol â phosib

Gall llawer i berthynas fod yn sigledig, a gall trafod ewyllysiau ac etifeddiaeth amlygu hyn. Sicrhewch nad beirniadau pobl yw’r bwriad – yn hytrach beth yr hoffech chi ddigwydd i’ch asedau pan fyddwch chi wedi mynd, ac mae angen i chi fod yn adeiladol ynglŷn â hynny.

Wrth gwrs, gall rhai o’ch penderfyniadau fod yn seiliedig ar bobl yr ydych yn eu hoffi a rhai nad ydych yn eu hoffi – ond byddai datgan hynny yn gam gwag. Yn hytrach, ceisiwch egluro y byddai’r arian o fwy o werth yn rhywle arall. Unwaith eto, bydd hyn yn llawer iawn haws os bydd eich nodau’n glir.

Wedyn

1. Adolygwch eich cynllun

Gallwch adolygu eich cynllun wedi i chi gael y sgwrs – fe all fod wedi atgyfnerthu yr hyn yr oeddech yn ei fwriadu ei wneud neu efallai roi syniadau da i chi am newidiadau yr hoffech chi eu gwneud.

2. Ysgrifennwch neu ddiweddarwch eich ewyllys

Wedi i chi drafod pethau a gwrando ar syniadau eich teulu, rydych chi’n barod ar gyfer y cam nesaf – ysgrifennu eich ewyllys am y tro cyntaf neu ddiweddaru un bresennol.