Sut i ariannu’ch gofal hirdymor – canllaw i ddechreuwyr

Mae’r dewisiadau i ariannu gofal hirdymor yn amrywiol ac maen nhw’n aml yn gallu bod yn gymhleth. Felly, os oes angen i chi neu anwylyd dalu am ofal gartref neu mewn cartref gofal, mae’n bwysig gwybod y ffeithiau.

Faint fydd ei angen arnoch i dalu am ofal hirdymor?

Awgrym da

Yn aml, rhaid i bobl wneud penderfyniadau cyflym ac anodd am eu hanghenion eu hunain neu am anghenion anwylyd. Bydd yn haws yn y pen draw os byddwch wedi meddwl am y dewisiadau ymlaen llaw.

Mae hyn oll yn dibynnu ar eich iechyd a’ch symudedd, pa lefel o gymorth a chefnogaeth sydd eu hangen arnoch a gwerth eich cynilion, eich asedau a’ch incwm.

Yn y pen draw, gallech dalu am y cyfan ohono, am rywfaint ohono neu ddim o gwbl.

Gofal Parhaus y GIG

Os oes gennych anabledd neu broblem feddygol gymhleth, efallai byddwch yn gymwys am ofal iechyd parhaus y GIG am ddim (CHC) os ydych yn oedolyn, neu ofal parhaus y GIG am ddim (CC) os ydych yn ifancach na 18 oed. Nid yw’n cael cyhoeddusrwydd amlwg, felly dylech gael gwybod a ydych yn gymwys a chael asesiad.

Os ydych yn byw yng Ngogledd Iwerddon, darperir Gofal Iechyd Parhaus gan eich Ymddiriedolaeth Iechyd a Gofal Cymdeithasol leol.

Cyllid awdurdod lleol am ofal hirdymor

Efallai bydd eich cyngor lleol (neu’ch Ymddiriedolaeth Iechyd a Gofal Cymdeithasol yng Ngogledd Iwerddon) yn gallu’ch helpu gyda chostau gofal preswyl neu’ch helpu i aros yn eich cartref eich hunan drwy roi cymorth ar gyfer gofalwyr, cyfarpar a gwasanaethau arbenigol.

Bydd union swm y cyllid a gewch yn dibynnu ar:

  • eich anghenion unigol (yn seiliedig ar asesiad o anghenion gofal), a
  • faint allwch chi fforddio ei dalu tuag at gostau’r gofal (yn seiliedig ar asesiad ariannol)

Gall eich awdurdod lleol neu’ch ymddiriedolaeth leol drefnu gwasanaethau gofal i chi neu gallwch ddewis cael taliadau uniongyrchol a threfnu pethau drosoch eich hun.

Hunangyllido’ch gofal hirdymor

Hunangyllido?

Yr ofn mwyaf am gyllido gofal hirdymor yw y byddwch yn gorfod gwerthu’ch cartref. Wrth lwc, mae dewisiadau eraill ar gael.

Gan ddibynnu ar eich amgylchiadau, efallai na fyddwch yn gymwys am gyllid gan y GIG neu’ch awdurdod lleol. Hyd yn oed os byddwch yn gymwys, efallai na fydd y swm a gewch yn ddigon i dalu’ch costau gofal i gyd. Os bydd hyn yn digwydd, bydd angen ichi ystyried sut rydych yn mynd i ychwanegu at unrhyw gyfraniadau neu dalu am y cyfan eich hun.

Hawliwch yr holl fudd-daliadau y mae gennych hawl iddynt

Hyd yn oed os bydd raid i chi dalu am ofal efallai y byddwch yn gymwys serch hynny i hawlio rhai budd-daliadau.

Nid yw’r ddau fudd-dal hyn yn destun profion modd, felly gallech eu cael os yw eich anghenion iechyd yn ddigon sylweddol a bod gennych incwm a chynilion:

  • Lwfans Gweini
  • Taliad Annibyniaeth Bersonol (sy’n disodli’r Lwfans Byw i’r Anabl)

Mae budd-daliadau eraill allech eu hawlio o bosib yn ddibynnol ar eich amgylchiadau.

A oedd y canllaw hwn o ddefnydd i chi?