Sut i herio’ch awdurdod lleol ynghylch eich gofal

Os ydych yn anghytuno â phenderfyniad eich awdurdod lleol i beidio â thalu am eich gwasanaethau gofal – neu os nad ydych yn credu bod digon o gymorth wedi’i gynnig i fodloni’ch anghenion – mae angen ichi leisio’ch barn.

Gwybod eich hawliau

Mae herio’ch cyngor lleol yn gallu codi ofn arnoch, ond os ydych yn bwriadu herio penderfyniad, byddwch yn teimlo’n fwy hyderus os byddwch eisoes yn gwybod ambell beth sylfaenol.

  • Mae gennych yr hawl cyfreithiol i asesiad am ddim o’ch anghenion gofal – ni all eich awdurdod lleol wrthod am nad yw’n credu eich bod yn gymwys am gymorth.
  • Gallwch ofyn am ailasesiad os byddwch yn credu bod eich amgylchiadau wedi newid.
  • Mae gan bob awdurdod lleol ei feini prawf cymhwyster ei hun ar gyfer y cymorth y gallwch ei gael ac na allwch ei gael, ond mae’n rhaid i bob un ohonynt gydymffurfio o hyd â chanllawiau’r llywodraeth.
  • Mae gan eich awdurdod lleol ddyletswydd gyfreithiol i fodloni’ch anghenion gofal cymwys – nid yw’n ddigon dweud nad yw’n gallu eu fforddio.

Herio’ch asesiad anghenion gofal

Er bod yr asesiad yn cael ei gynnal gan arbenigwr iechyd neu ofal cymdeithasol, gyda chymorth eich meddyg teulu o bosib, nid oes rhaid ichi lynu wrth ei benderfyniad. Er enghraifft, os oes gennych salwch neu anabledd, mae’n bosibl ei fod wedi’ch asesu ar ddiwrnod ‘da’.

Os ydych yn anghytuno â phenderfyniad i beidio â darparu cymorth, neu os nad ydych yn credu bod y pecyn gofal a gynigir yn ddigon i fodloni’ch anghenion, dilynwch y camau isod i’w herio.

Herio’ch asesiad ariannol

Awgrym da

Gall fod yn gymhleth cyfrifo gwerth asedau at ddibenion prawf modd, felly mae llawer o bobl yn cael cyngor ariannol neu gyfreithiol annibynnol cyn herio penderfyniad.

Mae rheolau caeth iawn ynghylch faint y dylech ei dalu am ofal hirdymor, ac mae gan lawer o awdurdodau lleol drefniadau sy’n haelach na’r canllawiau a osodwyd gan y llywodraeth. Serch hynny, os ydych yn credu bod eich asedau wedi’u prisio’n rhy uchel neu os gofynnwyd ichi dalu mwy nag y dylech, gallwch ofyn am adolygiad o’ch achos.

Sut i herio penderfyniad – cam wrth gam

Cam 1 – Gwnewch eich ymchwil

Chwiliwch i gael gwybod am weithdrefn gwyno eich awdurdod lleol (neu’ch Ymddiriedolaeth Iechyd a Gofal Cymdeithasol leol yng Ngogledd Iwerddon). Bydd y manylion ar ei wefan. Mae hefyd yn werth edrych ar ei feini prawf cymhwyster am wasanaethau gofal hirdymor, a’i bolisi codi tâl.

Cam 2 – Cysylltwch â’ch awdurdod lleol neu’ch ymddiriedolaeth leol

Mae gan eich awdurdod lleol neu ymddiriedolaeth leol ddyletswydd gyfreithiol i roi eglurhad ysgrifenedig o’u penderfyniad ichi. Cymerwch yr amser i’w ddarllen, ac os ydych yn credu ei fod yn annheg, gallwch ofyn am ailasesu’ch achos. Mae’n bosibl mai methiant cyfathrebu sydd wedi bod neu gamddealltwriaeth a bod modd unioni hyn yn hawdd.

Cam 3 – Ceisiwch gymorth

Os oes angen cymorth arnoch gyda chŵyn, cysylltwch â’ch cynghorydd lleol, Cyngor ar Bopeth neu grwpiau cymorth neu anabledd lleol i weld a fyddan nhw’n eich helpu i gyflwyno’ch achos.

Cam 4 – Gofynnwch am adolygiad annibynnol

Os ydych yn anfodlon o hyd, gallwch ofyn i’ch awdurdod lleol neu’ch ymddiriedolaeth drefnu adolygiad annibynnol o’ch achos. I sicrhau tegwch, byddwch yn cael eich annog i gymryd rhan ym mhob cam o’r adolygiad. Fodd bynnag, os na allwch chi, gallwch ofyn i rywun arall – aelod o’r teulu, darparwr gofal neu gynrychiolydd arall – oruchwylio pethau ar eich rhan.

Cam 5 – Ewch â’ch cwyn at yr Ombwdsmon

Os oes angen, gallwch ofyn am gyngor cyfreithiol neu fynd â’ch cwyn at yr ombwdsmon llywodraeth leol perthnasol.

A oedd y canllaw hwn o ddefnydd i chi?