Sut i geisio’r fargen orau am flwydd-dal

Un ffordd o ddefnyddio’ch cronfa bensiwn yw prynu blwydd-dal. Bydd hyn yn rhoi incwm trethadwy rheolaidd i chi – am weddill eich oes fel arfer. Yn y rhan fwyaf o achosion, mae hyn yn benderfyniad untro na allwch ei newid, felly mae’n hollbwysig eich bod yn dewis y math cywir ac yn cael y fargen orau. Dyma’r hyn sydd angen i chi ei ystyried cyn gwneud penderfyniad.

Ceisiwch gyngor cyn penderfynu a fyddai blwydd-dal yn addas i chi

Tan yn ddiweddar, fe ddefnyddiodd y rhan fwyaf o bobl sydd â phensiwn cyfraniad diffiniedig (yn seiliedig ar faint sydd wedi ei dalu i’w cronfa bensiwn - a elwir hefyd yn bensiwn prynu arian) eu cronfa i brynu blwydd-dal. Fodd bynnag, gallwch nawr gael mynediad at eich cronfa bensiwn a’i defnyddio mewn unrhyw ffordd a ddymunwch ar ôl eich pen-blwydd yn 55 oed. Oherwydd hyn mae’n hanfodol eich bod yn ceisio cyngor cyn penderfynu a fyddai blwydd-dal yn addas i chi.

Gallwch ddod o hyd i gynghorwyr ariannol cofrestredig y FCA sy’n arbenigo mewn cynllunio ar gyfer ymddeoliad yn ein Cyfeirlyfr cynghorydd ymddeoliad.

Gall Pension Wise – gwasanaeth diduedd a rhad ac am ddim a gefnogir gan y llywodraeth – roi cymorth i chi ddeall eich holl ddewisiadau ar gyfer defnyddio’ch cronfa bensiwn a sut maent yn gweithio. Unwaith y byddwch yn deall eich opsiynau i gyd, rydym yn argymell eich bod yn cael cyngor gan gynghorydd ariannol.

Am ragor o wybodaeth, gweler ein canllawiau isod.

Dod o hyd i’r blwydd-dal cywir ar eich cyfer chi

O ymchwil a gwblhawyd gan yr Awdurdod Ymddygiad Ariannol ym mis Chwefror 2014 gwelwyd y byddai 8 o bob 10 a brynodd flwydd-dal gan eu darparwr pensiwn presennol wedi cael incwm ymddeol uwch wrth chwilio am fargen well.

Os, wedi derbyn canllaw neu gyngor, rydych wedi penderfynu prynu blwydd-dal, nid oes raid i chi ei brynu gan ddarparwr eich pensiwn. Gallwch siopa o gwmpas ar y farchnad agored i sicrhau eich bod yn cael y fargen a’r dewisiadau gorau ar eich cyfer chi.

Gwyliwch y fideo hwn i ddysgu pam y gallai fod yn syniad da i siopa o gwmpas am flwydd-dal a beth i’w gofio wrth wneud eich cynlluniau ymddeoliad.

Ein canllaw pedwar cam ar gyfer siopa o gwmpas

Cofiwch

Bob blwyddyn, mae pobl yn gwastraffu £1 biliwn mewn incwm ymddeol am aethant ati i siopa o gwmpas wrth brynu blwydd-dal. Peidiwch â bod yn un ohonynt – gwnewch yn siŵr eich bod yn siopa o gwmpas. Os na wnewch hynny, gallech ddifaru am weddill eich bywyd.

(Ffynhonnell: Ymchwil NAPF a’r Sefydliad Pensiynau, Chwefror 2012)

I roi cymorth i chi ddod o hyd i flwydd-dal sy’n cwrdd â’ch anghenion ac sy’n cynnig yr incwm gorau posib o’ch cronfa bensiwn, dilynwch ein cynllun pedwar cam:

Cam 1 – Penderfynwch ar y math o flwydd-dal yr hoffech ei gael

Mae dewis blwydd-dal yn fwy na chael y gwerth gorau ar y farchnad. Mae yna wahanol fathau o flwydd-dal (rhai sy’n talu incwm am oes – yn cynnwys blwydd-daliadau oes sylfaenol a blwydd-daliadau cysylltiedig â buddsoddi – a blwydd-daliadau ‘tymor sefydlog sy’n talu incwm am gyfnod penodol). O fewn y mathau hyn mae gennych sawl opsiwn o ran sut ydych chi eisiau cael talu’r incwm. Mae’n bwysig eich bod yn dewis y math priodol o flwydd-dal ac opsiynau incwm ar gyfer eich amgylchiadau a’ch cronfa bensiwn.

I wneud yn siŵr eich bod yn deall eich dewisiadau allweddol, darllenwch ein canllawiau Defnyddio eich cronfa bensiwn i brynu blwydd-dal oes a Blwydd-daliadau cyfnod sefydlog.

Incwm uwch i bobl ag iechyd neu ffordd o fyw gwael

Os oes gennych chi gyflwr meddygol wedi ei ganfod neu ffordd o fyw gwael, gallech fod yn gymwys i gael incwm ymddeoliad uwch o ‘flwydd-dal uwch’. Felly peidiwch â chuddio eich problemau iechyd neu ffordd wael o fyw. Mae’n werth dweud wrth eich darparwr – a darparwyr eraill wrth siopa o gwmpas – os ydych, er enghraifft, yn ysmygu neu fod gennych bwysedd gwaed uchel.

Dysgwch fwy am Incwm ymddeoliad uwch i bobl ag iechyd gwael.

Cam 2 – Gwirio beth mae darparwr eich pensiwn yn ei gynnig

O leiaf chwe wythnos cyn dyddiad eich ymddeoliad, bydd eich darparwr yn cysylltu â chi gyda:

  • Manylion gwerth eich cronfa bensiwn
  • Awgrym o’r incwm ar ôl ymddeol y byddai eich cronfa’n ei gynhyrchu pe baech yn prynu blwydd-dal oes sylfaenol gydag ef

Gwiriwch a yw eich cytundeb â’ch darparwr presennol yn cynnwys sicrwydd o gyfradd blwydd-dal (GAR). Gall y rhain fod yn werthfawr gan eu bod yn cynnig cyfraddau gwell na’r rhai cyffredin sydd ar gael. Gall fod cyfyngiadau ynghlwm â GAR, ond gallant roi hwb sylweddol i’ch incwm ar ôl ymddeol.

Eich incwm ymddeol a gynigir gan eich darparwr presennol yw eich man cychwyn ar gyfer canfod a allwch gael cyfradd well yn unrhyw le arall (Cam 3).

Cam 3 – Defnyddiwch ein tablau cymharu blwydd-daliadau

Defnyddiwch ein tablau cymharu i gymharu faint o incwm ymddeol allech chi gael o flwydd-dal oes sylfaenol ar y farchnad agored.

Mae’n ddienw, ac yn gyflym a rhwydd i’w ddefnyddio. Bydd angen i chi roi rhywfaint o wybodaeth, yn cynnwys:

  • Gwerth eich cronfa bensiwn
  • Mis a blwyddyn eich geni
  • Eich cod post
  • Y math o incwm blwydd-dal yr hoffech gael (esbonnir eich opsiynau wrth i chi fynd – gweler isod)
  • Ychydig gwestiynau am eich iechyd a ffodd o fyw – cofiwch ateb y rhain yn onest gan y gallech gael incwm uwch

Fe drafodir y gwahanol ddewisiadau incwm gyda chi wrth i chi fynd, ac i bwy mae’r rhain yn debygol o fod yn addas ar eu cyfer. Er enghraifft, bydd angen i chi ddewis a fyddwch angen incwm i’w dalu i fuddiolwr wedi i chi farw ac a ydych am i’ch incwm fod yn sefydlog neu i godi gydag amser.

Ar sail yr wybodaeth a ddarparwch, bydd y tablau’n rhoi syniad da i chi o’r cyfraddau blwydd-dal oes sylfaenol mae’r gwahanol gwmnïau yn eu cynnig. Gallwch hefyd fynd yn ôl i newid eich dewisiadau a chymharu’r canlyniadau ochr yn ochr.

Defnyddiwch ein tablau cymharu blwydd-dal

Cam 4 – Trafodwch eich canfyddiadau gydag arbenigwr ar incwm ymddeol

Yn y rhan fwyaf o achosion, bydd dewis eich blwydd-dal yn benderfyniad a fydd yn pennu eich incwm am weddill eich oes. Felly mae’n bwysig gwneud y dewis cywir.

Argymhellwn felly i chi drafod eich canfyddiadau gyda chynghorwr ariannol cyn dewis blwydd-dal. Mae cynghorwyr ariannol yn bobl broffesiynol cymwys a fydd yn argymell pa opsiynau a chynnyrch incwm ymddeol fydd orau ar eich cyfer chi ar ôl ystyried eich holl amgylchiadau ariannol a phersonol. Maent yn cael eu rheoleiddio gan yr Awdurdod Ymddygiad Ariannol (FCA), ac mae’n rhaid iddynt ddilyn rheolau’r corff hwnnw. Os bydd y cyngor a gewch gan gynghorydd yn anaddas byddwch wedi’ch diogelu.

Ffyrdd eraill o brynu blwydd-dal

Drwy frocer blwydd-dal. Mae broceriaid yn darparu gwybodaeth am amryw o ddewisiadau blwydd-dal, ond – heb gyngor fel arfer. Chi’n unig sy’n gorfod penderfynu pa un yw’r dewis gorau ar eich cyfer yn seiliedig ar yr wybodaeth honno. Mae gennych lai o hawliau i unioni unrhyw gam na phan brynwch flwydd-dal drwy gynghorwr ariannol.

Drwy ddarparwr pensiynau. Mae darparwyr pensiynau fel arfer yn rhoi gwybodaeth am eu cynnyrch i chi yn unig – holwch a yw’n cynnig cyngor ariannol ag argymhelliad neu ddim ond gwybodaeth. Os mai dim ond gwybodaeth yw hyn, rhaid i chi benderfynu eich hun a yw eu cynnyrch yn addas i chi yn seiliedig ar yr wybodaeth honno ac mae gennych lai o hawliau i unioniad nac wrth brynu gyda chyngor. Os bydd yn cynnig cyngor mae’n debygol y cyfyngir y cyngor hwnnw i sôn am ei gynnyrch ei hun.

Oni bai eich bod yn hyderus ynglŷn â’r dewis rydych yn ei wneud, dylech ddefnyddio ein Cyfeiriadur cynghorwyr ymddeoliad i ganfod cynghorydd ariannol a fydd yn edrych ar draws detholiad o gynnyrch ac yn argymell beth sy’n iawn i chi.