Sut mae eich sgôr credyd yn effeithio ar gost benthyg arian

Os oes arnoch chi eisiau bod yn gymwys i gael y cyfraddau mwyaf cystadleuol ar gyfer cerdyn credyd neu fenthyciad, mae gofyn bod gennych chi sgôr credyd da. Yn ogystal â hyn, mae gofyn bod eich sgôr credyd yn aros felly. Mae’r canllaw hwn yn egluro pam.

Sut mae benthycwyr yn penderfynu a ydynt am roi benthyg arian i chi ai peidio

Mae banciau a chwmnïau cardiau credyd yn defnyddio nifer o wahanol fathau o wybodaeth er mwyn rhoi sgôr credyd ichi, a bydd y sgôr yn pennu a ydynt am roi benthyg arian ichi ai peidio, ac ar ba gyfradd llog.

Gall statws credyd fod yn seiliedig ar wybodaeth fel:

  • Y wybodaeth a rowch ar eich ffurflen gais
  • Y wybodaeth sydd gan y darparwr benthyciadau amdanoch yn barod, sy’n seiliedig ar gyfrifon blaenorol sydd gennych chi â nhw a’ch
  • Adroddiad credyd, a gedwir gan un o dair asiantaeth gwirio credyd – Experian, Equifax neu Callcredit

Byddwch hefyd yn cael gwell sgôr credyd:

  • Os ydych chi’n berchen ar eich cartref eich hun a/neu wedi byw yn yr un cyfeiriad am flwyddyn o leiaf
  • Os ydych chi ar y gofrestr etholwyr
  • Os oes gennych chi hanes credyd da gan eich bod yn ad-dalu cytundebau credyd eraill yn brydlon, er enghraifft, eich biliau nwy a thrydan
  • Os oes gennych chi dystiolaeth o sefydlogrwydd – er enghraifft, os ydych chi’n gyflogedig yn hytrach na hunangyflogedig neu os ydych chi wedi byw yn yr un cyfeiriad, wedi gweithio i’r un cwmni neu wedi cael yr un cyfrif banc am gyfnod hir
  • Os nad oes cysylltiad ariannol, drwy eich morgais neu gyfrif banc ar y cyd, â phobl a chanddynt sgôr credyd gwael

Sut mae sgôr credyd gwael yn effeithio ar eich gallu i gael benthyg arian

Gall sgôr credyd gwael olygu cyfraddau llog uwch neu derfyn credyd llai i chi, neu fe allech chi’n syml iawn gael eich gwrthod yn llwyr.

Does dim rhaid i fenthyciwr roi i chi’r gyfradd llog sy’n cael ei hysbysebu ganddo neu’r un a welir yn y tablau bargen orau ar wefannau cymharu. Gelwir hyn yn APR enghreifftiol, a dim ond i ychydig dros hanner (51%) y bobl sy’n gwneud cais am y cynnyrch y mae’n rhaid ei gynnig. Efallai y cynigir cyfradd llog uwch ichi, sef eich APR personol chi. Dylech edrych yn ofalus beth yw eich APR personol chi.

Sut mae eich sgôr credyd yn gallu effeithio ar eich cyfradd gyfredol hefyd

Nid dim ond wrth wneud cais am fenthyciad neu gerdyn newydd y bydd benthycwyr yn edrych ar eich sgôr credyd. Byddant hefyd yn adolygu sefyllfa eu holl gwsmeriaid yn rheolaidd ac yn defnyddio ‘polisïau prisio cyfraddau-yn-ôl-risg’. Mae hyn yn golygu, i bob pwrpas, os ydych chi’n perthyn i grŵp penodol yn seiliedig ar eich sgôr credyd, a bod y benthyciwr yn penderfynu bod y grŵp hwnnw’n peri mwy o risg erbyn hyn, bydd yn codi’r gyfradd llog ar gyfer pawb yn y grŵp hwnnw.

Felly hyd yn oed os ydych chi wedi bod yn gwsmer da ac wedi talu’n brydlon bob amser, fe allech chi wynebu cynnydd mewn cyfraddau. Dyna pam fod cynnal sgôr credyd da yn hanfodol hyd yn oed os nad ydych chi’n bwriadu cael benthyg rhagor o arian.

Eich hawliau os codir eich cyfradd llog

Gall fod yn anodd os yw benthyciwr yn codi eich cyfradd. Efallai y gwelwch mwyaf sydyn fod dyled yr oeddech chi’n gallu ei rheoli wedi troi’n ddyled nad ydych chi’n gallu ei fforddio.

Ond mae darparwyr cardiau credyd wedi ymrwymo i god ymddygiad, ac er nad yw’n gyfraith, maent wedi cytuno i roi hawliau penodol i gwsmeriaid. Mae’n bwysig gwybod beth ydynt er mwyn ichi allu gwneud yn siŵr eich bod yn cael eich trin yn deg.

Beth mae darparwyr cardiau credyd wedi’i addo

Mae cwmnïau cardiau credyd wedi addo gwneud y canlynol:

  • Peidio â chodi cyfradd eich cerdyn credyd o fewn y 12 mis cyntaf, ar yr amod nad ydych chi’n torri telerau ac amodau’r cyfrif. Ar ôl hynny, dim ond unwaith bob chwe mis y caiff godi eich cyfradd.
  • Dweud wrthych chi pam fod eich cyfradd yn cael ei chodi. Yn bur aml, bydd y benthyciwr yn dweud mai eich sgôr credyd yw’r rheswm am hyn, ond os nad ydych chi’n gallu gweld unrhyw newidiadau yn eich adroddiad credyd efallai fod hyn yn ymddangos yn annheg.
  • Rhoi o leiaf 30 diwrnod o rybudd ynghylch unrhyw gynnydd yn y gyfradd llog, er mwyn i chi gael cyfle i dalu eich dyled yn llawn.
  • Rhoi 60 diwrnod ichi gau’r cyfrif a chael gwared â’r ddyled ar yr hen gyfradd llog o fewn ‘amser rhesymol’ – ni fydd modd ichi wario ar y cerdyn rhagor, ond bydd modd ichi ddal ati i ad-dalu’r ddyled ar eich cyfradd flaenorol.
  • Peidio â chodi’r gyfradd llog os oes gennych chi broblem dyledion. Felly, os ydych chi ar ei hôl hi gyda’ch taliadau, gallwch siarad ag asiantaeth ddielw sy’n darparu gwasanaeth cwnsela ym maes dyledion, a gofyn iddi drafod ar eich rhan.

Sut i wneud cwyn

Os ydych chi’n meddwl eich bod wedi cael eich trin yn annheg, dylech gyflwyno cwyn i’r benthyciwr yn gyntaf.

Os na fyddwch yn fodlon ar ei ymateb, gallwch fynd â’ch cwyn at Wasanaeth yr Ombwdsmon Ariannol.

Beth i’w wneud os caiff y gyfradd llog ei chodi

Weithiau, gallwch anghofio gwneud taliad mewn pryd, a cholli eich cyfradd llog gystadleuol. Mae gan y benthyciwr hawl i wneud hynny, ond mae’n werth ei ffonio ac egluro pam nad ydych chi wedi gwneud y taliad hwnnw.

Os oes gennych chi hanes o reoli eich materion ariannol yn dda, bydd hyn i’w weld yn eich adroddiad credyd, ac mae’n bosibl y bydd y cwmni cerdyn credyd yn ildio.

Gallech hefyd newid i gerdyn credyd gwahanol sy’n cynnig cyfnod di-log ar drosglwyddiadau balans. Gall hyn eich helpu i gael gwared ar unrhyw falans sydd heb ei dalu. Fodd bynnag, os yw’ch sgôr credyd yn wael, nid yw’n debygol y byddwch chi’n gymwys ar gyfer y cardiau hyn. Dylech fod yn ymwybodol hefyd fod darparwyr benthyciadau yn codi ffi fel arfer am drosglwyddo balansau. Fel rheol mae hyn yn ganran o’r balans cyffredinol a drosglwyddwch, felly mae’n werth gwirio hynny.

Sut i wella eich statws credyd

Gall y canllawiau isod eich helpu i ddechrau gwella eich statws credyd.

A oedd y canllaw hwn o ddefnydd i chi?