Tâl a threth pan fyddwch chi’n gweithio mewn mwy nag un swydd

Gall cael ail swydd fod yn ffordd dda o sicrhau eich bod yn cadw dau ben llinyn ynghyd – ond gall fod yna oblygiadau treth, Yswiriant Cenedlaethol a buddion o ennill cyflogau ar wahân.

Gwirio’r pethau sylfaenol gydag ail swydd

  • Sicrhewch eich bod yn cael yr Isafswm Cyflog Cenedlaethol am bob un swydd. Mae’r rhan fwyaf o weithwyr sydd o oed gadael ysgol yn medru hawlio’r Isafswm Cyflog Cenedlaethol ac mae’n rhaid i bob cyflogwr ei dalu.
  • Deall eich hawliau cyflogaeth. Mae gan bron bob gweithiwr hawliau cyfreithiol penodol yn eu gwaith. Gallwch chi a’ch cyflogwr gytuno ar unrhyw delerau y dymunwch ond ni allwch gytuno i unrhyw delerau sy’n rhoi llai i chi na’r hawliau sydd gennych yn gyfreithiol. Felly, er enghraifft, ni allwch gytuno i gael eich talu llai na’r isafswm cyflog.

Eich oriau gweithio

Yn gyfreithiol, ni fydd y rhan fwyaf o weithwyr yn dymuno gweithio mwy na chyfartaledd o 48 awr yr wythnos. Os ydych yn hŷn na 18, gallwch ddewis peidio â bod yn rhan o hyn, ac angen gwneud hynny os ydych am gymryd ail swydd. I wneud hyn, gallwch chi orfod rhoi cytundeb optio allan wedi’i llofnodi i’ch cyflogwr. Nid yw’r terfyn ar oriau yn cynnwys unrhyw waith a wnewch fel person hunan-gyflogedig.

A yw eich cytundeb yn caniatáu i chi gymryd ail swydd?

Un o’r cwestiynau cyntaf sydd angen i chi ofyn i’ch hunan yw, a yw’ch cytundeb cyflogaeth presennol yn caniatáu i chi gymryd ail swydd. Dylech chi fod wedi cael copi o’ch cytundeb pan ddechreuoch weithio i’ch cyflogwr a dylai’ch adran Adnoddau Dynol fedru rhoi copi i chi.

Gallai’ch cyflogwr wrthod i chi gymryd swyddi ychwanegol mewn sefyllfaoedd ble:

  • Mae buddiannau’n gwrthdaro. Er enghraifft, gweithio i gwmni sy’n cystadlu am yr un gwaith.
  • Gallai’ch ail swydd ddwyn anfri ar eich cyflogwr.

Os nad oes unrhyw beth yn y cytundeb, ni all eich cyflogwr eich atal rhag cymryd swydd arall.

Eich sefyllfa dreth os oes gennych ail swydd

Os oes gennych fwy nag un swydd, mae’n bwysig sicrhau eich bod yn talu’r cyfanswm cywir o dreth. Gall camgymeriadau ddigwydd o ganlyniad i broblemau bychain yn y broses PAYE (Talu Wrth Ennill) neu ddryswch ynglŷn â’ch amgylchiadau personol.

Mae’r system dreth yn trin un swydd fel eich prif gyflogaeth, ac yn gosod eich lwfans personol (faint o incwm y gallwch ei gael bob blwyddyn cyn gorfod talu treth).

Gwnewch yn siŵr eich bod yn talu’r cyfanswm cywir o dreth

Gallech wynebu sefyllfa o beidio â bod yn talu digon o dreth os oes gennych ail swydd ac:

  • Os nad yw Cyllid a Thollau EM (HMRC) yn gwybod fod gennych ddwy swydd ac maent yn cysylltu eich lwfans personol i’r ddwy.
  • Bod yr hyn yr ydych yn ei ennill o’ch dwy swydd yn eich rhoi yn dalwr treth cyfradd-uwch, ond bod treth yn cael ei dynnu o’ch ail swydd ar y gyfradd sylfaenol.

Gallai hyn olygu wynebu bil treth sylweddol yn ogystal â llog a ffioedd cosb.

Gallech fod mewn sefyllfa o beidio talu digon o dreth os:

  • Yw’r incwm o’ch dwy swydd yn creu cyfanswm sydd yn llai na’ch lwfans personol.

Os felly, gallwch ofyn i HMRC rannu eich lwfans rhwng eich dwy swydd, neu ofyn am ad-daliad ar ddiwedd y flwyddyn dreth. Bydd angen i chi yrru copïau o P60au o’ch swyddi i wneud hyn.

I osgoi talu gormod neu rhy ychydig:

  • Gwnewch yn siŵr fod HMRC yn gwybod bod gennych fwy nag un swydd. Pan fyddwch yn cychwyn eich ail swydd, cwblhewch wiriad cychwynnol newydd HMRC. Bydd hyn o gymorth i HMRC ddynodi’r cod treth cywir.
  • Gwiriwch eich codau treth ar gyfer eich dwy swydd i sicrhau eu bod yn gywir. Os oes gennych chi fwy nag un swydd, bydd gennych chi fwy nag un cod treth.

Yswiriant Gwladol ac ail swyddi

Y trothwy ar gyfer cychwyn talu Yswiriant Gwladol yw £155 yr wythnos (2016-17) ac mae terfyn ar gyfer pob swydd. Felly, os ydych yn ennill llai na hynny o un o’ch swyddi, ni fydd angen i chi dalu Yswiriant Gwladol ar y swydd honno.

Mae yna reolau (cymhleth) hefyd sy’n cyfyngu’r holl gyfanswm o Yswiriant Cenedlaethol sy’n ofynnol i chi ei dalu os oes gennych fwy nag un swydd neu gyflogaeth cymysg neu hunan-gyflogaeth, ond mae’r rhain yn annhebygol o fod yn berthnasol oni bai eich bod yn cael tâl uchel.

Credydau Treth a budd-daliadau

Gall gymryd ail swydd gael effaith ar eich credydau treth neu fudd-daliadau, felly mae angen i chi weithio allan yn union faint y byddwch yn elwa ohono cyn i chi gychwyn.

Ail swyddi a phensiynau

Gall cymryd ail swydd roi cyfle i chi dalu i mewn i gynllun pensiwn gweithle arall neu efallai gynyddu Pensiwn y Wladwriaeth ychwanegol trwy dalu cyfraniadau Yswiriant Cenedlaethol.

Cofiwch gadw golwg ar unrhyw bensiynau bychain yr ydych wedi talu i mewn iddynt. Os ydych yn talu cyfanswm bychan i mewn i bensiwn yn eich ail swydd, efallai y byddai o fudd ei uno gyda phensiwn mwy pan fyddwch chi’n gadael.

Os ydych yn cael Pensiwn y Wladwriaeth eisoes, neu fod gennych bensiwn personol neu alwedigaethol, a’ch bod yn gweithio hefyd, gall fod yna oblygiadau treth. Unwaith eto, mae’n bwysig iawn sicrhau eich bod yn talu’r cyfanswm cywir o dreth a bod gennych chi’r cod treth cywir.